مرکز اسناد انقلاب اسلامی

پرونده "تطهیر ناشدنی"/بازخوانی وقایع 18 خرداد 1342
با گذشت سه روز از آغاز قیام مردم ایران در 15 خرداد 1342مطبوعات به تحریف این قیام و شایعه پراكنی علیه آن پرداختند و رادیو و تلویریون دولتی رژیم نیز مدام مشروح حمایت های بین المللی از شاه را پخش می كرد.
تاریخ انتشار: ۱۶:۱۳ - ۰۶ بهمن ۱۳۹۴ - 2016January 26

پایگاه مركز اسناد انقلاب اسلامی؛ پس از دستگیری حضرت امام خمینی (ره) و قیام مردم در 15 خرداد 1342 سرآغاز جنبش منحصر به فرد اجتماعی و سیاسی شد با الهام از فرهنگ غنی عاشورا شد. این قیام در نهایت بستر بروز انقلاب اسلامی ایران در بهمن سال ۵۷ و استقرار حكومت اسلامی بر مبنای نظریه‌ ولایت مطلقه فقیه امام را فراهم كرد. رژیم شاهنشاهی كه در آن زمان گمان نمی‌كرد این قیام چه تبعاتی بر سرنوشتش خواهد داشت٬ با تمام قوا تلاش كرد آن را سركوب كند. رژیم مطبوعات آن زمان را نیز ناچار به تحریف وقایع كرد.


در ادامه به بازخوانی روزنامه‌های روز 18 خرداد 1342 پرداخته شده است:

18 خرداد 1342

تحریف قیام 15 خرداد در دستور كار رسانه های رژیم

با گذشت سه روز از آغاز قیام مردم ایران در 15 خرداد مطبوعات به تحریف این قیام و شایعه پراكنی علیه آن پرداختند .

تیترها و سوتیترهای صفحه اول اطلاعات كه در این راستا به تخریب و تحقیر راهپیمایان پرداخته است عبارتند از ؛

  • امروز تهران غرق در شایعه بود و هر صدایی كه در هر گوشه ای بلند می شد مردم فكر می كردند صدای گلوله است !
  • در یك اعلامیه كه با خط دستی نوشته شده و به دیوار كوچه های قم چسبانیده اند نوشته اند هر كس گوش و دماغ پلیس و مامورین انتظامی و سربازان را ببرد به بهشت می رود!
  • در دو روزه اخیر تهران آرام بود .
  • قم ، مشهد و شیراز امروز آرام بود ، تنها مغازه بعضی نقاط این شهرها بسته است . آیت الله حاج سید عبدالحسین دستغیب در شیراز دستگیر و به تهران منتقل شد .
  • سید آقا موسوی خلخالی به واسطه تشكیل اجتماع تحریك آمیز در منزل خود به جنوب تبعید شد .
  • اسدالله علم نخست وزیر: گردانندگان شورش محاكمه خواهند شد ولی از آن جا كه حكومت نظامی و دادگاه نظامی مسئول این امر هستند به دقت نمی توانم تاریخ دقیق محاكمات را تعیین كنم.
  • علم: به تظاهر كنندگان پول پرداخت شده بود تا دولت را واژگون كنند . هدف فوری شورشیان دولت او بوده است ولی هدف اصلی آن ها مخالفت با شخص اعلیحضرت بوده كه در سال جاری اصلاحات اساسی در ایران كرده است .

انقلاب عظیم ملت متوقف نخواهد شد !

شب گذشته اسدالله علم نخست وزیر در سازمان رهبری جوانان حضور یافت و در مجلس تودیع 20 نفر از دانشجویانی كه با استفاده از بورس های تحصیلی به آمریكا می روند شركت كرد .

در این جلسه اسدالله علم نخست وزیر گفت :

"چنان چه دیدید مظاهر وحشیگری در نهایت كراهت منظر خودنمایی كرد و متاسفانه معلوم شد كه یك دست هایی كه قاعدتا ما آن ها را می شناختیم باید در راه معنویت در راه پیشرفت مردم كار بكنند متاسفانه در اثر دریافت پول باعث ناراحتی مردم شدند و اگر احیانا بموقع این توطئه كشف نمی شد چه بسا كه ناراحتی های بزرگتری برای مملكت تولید می شد من این جا باید به شما عرض بكنم كه از این پیش آمد خیلی متاسف هستم نه از جهت این كه ما شدیدا عمل كردیم و دولت در حقیقت اولین وظیفه خودش را كه تامین امنیت مردم هست انجام داده است من بیشتر از این جهت متاثر هستم كه واقعا احساسات مذهبی ملعبه دست یك عده مردم نااهل و ناباب قرار گرفت و از این جهت بسیار متاسف هستم و و نمی توانیم اجازه بدهیم این اجتماع بزرگ ملت ایران كه الان در راه عظمت و ترقی گام بر می دارد و یك رفرم های به این بزرگی در دست انجام داریم ملعبه هوی و هوس یك عده نادان قرار بگیرد ."

علم گفت : این انقلابی و پیشنهادهایی كه شاهنشاه به مردم پیشنهاد داد و مورد تصویب اكثریت قریب به اتفاق مردم قرار گرفت محال  است بگذاریم ،محال است ملت ایران بگذارد كه ملعبه دست یك عده معدود نفع طلب قرار بگیرد . رك اطلاعات ، 18 خرداد 1342 ، صفحه 15 و 1

ادامه حمایت قدرت های شرق و غرب از شاه !

رادیو مسكو روز پنجشنبه طی تفسیری در باره وقایع ایران نوشت : در بعضی از نواحی ایران تظاهراتی كه از طرف روحانیون ارتجاعی  تحریك شده ادامه دارد ، پس از اعلام حكومت نظامی در تهران و حومه و تعیین ساعات مخصوص عبور و مرور سازمان های انتظامی پنجشنبه موفق شدند در مركز تهران و در بخش شمالی شهر موجبات رفت و آمد عادی وسایل حمل و نقل را فراهم سازند ولی روحانیون در منطقه بازار و در بخش جنوبی تهران كما فی السابق میتینگ های كوتاه مدتی تشكیل می دهند .

روزنامه ایزوستیای شوروی نیز در مقاله ای تحت عنوان به دستور ارتجاع نوشت : روز چهارشنبه در تهران پایتخت ایران و همچنین در  مشهد و قم و شیراز و ری مراكز بزرگ مذهبی كشور به تحریك عده ای از زعمای مرتجع و روحانیون آشوب و بلوایی برپا شد ، آشوب طلبان برای مبارزه علیه رفرم ارضی دولت از ایام سوگواری مذهبی كه هر سال در روز شهادت امام حسین پیشوای مسلمانان به عمل می آید استفاده كردند .

بامداد دیروز چهارشنبه جمعیت انبوهی با لباس عزا در میدان نزدیك كاخ گلستان تهران جمع شدند و خیال داشتند در خیابان های تهران حركت كنند افراد پلیس با پشتیبانی از نیروی چتر باز سعی كردند تظاهر كنندگان را متفرق سازند ولی با مقاومت سختی روبرو شدند و تیراندازی به هوا به عنوان اتمام حجت مفید واقع نشد ، تظاهر كنندگان به عمارت مجاور كاخ گلستان حمله ور شدند نیروهای ارتش تیراندازی كردند و طبق اطلاع خبرگزاری فرانسه از طرفین دست كم 80 نفر كشته و زخمی شدند ، بازار معروف تهران بزرگترین بازار خاورمیانه آتش زده شد و عده ای از جوانان متعصب عقب افتاده چند مغازه را غارت كردند و چند اتومبیل را آتش زدند .

روزنامه های انگلیس نیز به حمایت از شاه وارد میدان شدند . روزنامه مستقل تایمز نوشته است « ریشه این غائله مذهبی و  احساساتی است كه در ماه محرم غلیان می كند پیشوایان مذهبی كه قدرت فراوانی دارند و قدرت خود را در ایران با برنامه ترقیخواهانه شاه در خطر می بینند كه گفته است قصد دارد ایران را به صورت یك كشور مترقی و مرفه در آورد در نظر بعضی از روحانیون قم و مشهد و سایر مراكز تشیع این یك عقیده ناخوشایند بوده است علی الخصوص این علما از اصلاحات ارضی و آزادی زنان منزجرند»

روزنامه كنسرواتیو دیلی تلگراف نیز نوشت : در رفراندوم گذشته 99 درصد رای دهندگان از برنامه اصلاحات ارضی و اقتصادی شاه  پشتیبانی نموده اند اكنون دستگاه انقلابی سلطنت مواجه با انقلابیون ارتجاعی شده اند همین روزنامه می نویسد ولی با وجود این كه تظاهرات از طرف گروهی عامی بوده است نباید آن را جنبش عمومی مهمی علیه شاه و اصلاحات وی تلقی كرد و محاكمه بازداشت شدگان بدون تردید پرده ای از روی مراكز اصلی تحریكات برخواهد داشت.

رادیو لندن نیز دیروز طی برنامه ای گفت : دولتیان مسئولین تظاهرات را زمین داران و برخی از زعمای دینی می دانند كه به عقیده دولت با طرح های شاه ایران برای تقسیم زمین میان دهقانان و اعطای حقوق زنان مخالفند نخست وزیر اعلام كرده است كه جمعی از دستگیر شدگان به وسیله دادگاه نظامی محاكمه خواهند شد و این به آن معنا است كه زعمای آشوبگر ممكن است به مرگ محكوم شوند .

رادیو بغداد نیز ضمن حمایت از رژیم شاه اعلام كرد « این تظاهركنندگان از طرف بعضی از روحانیون تحریك شده بودند و خود این  روحانیان نیز به وسیله مالكانی كه با اصلاحات ارضی مخالف هستند حمایت می شوند»

در این خبر كه به زبان كردی نیز از رادیو بغداد پخش شد اضافه شده است كه تظاهرات این عده ماجراجو بر علیه اصلاحاتی است كه شاهنشاه ایران عرضه داشته اند .

روزنامه های پاریس نیز گزارش هایی از وقایع ایران چاپ كرده اند . روزنامه اومانیته تحت عنوان «یك نهضت ارتجاعی»  به آشوبگران  تهران حمله كرده و از آن ها به عنوان مخالفان اصلاحات اساسی و آزادی زنان نام برده است .

روزنامه كما چاپ پاریس ضمن چاپ گزارشی از وقایع تهران نوشته است جریانات اخیر اراده شاهنشاه را در انجام برنامه اصلاحی  خود قوی تر خواهد ساخت .

لیبراسیون یكی از روزنامه های پاریس نیز ضمن انتشار خبر وقایع دو روزه اخیر ایران روش آشوبگران را در مخالفت با اصلاحات  اساسی ایران محكوم كرده است .

روزنامه های آلمان غربی نیز وقایع دو روز اخیر ایران را در صفحات اول خود چاپ كرده اند . روزنامه های آلمان غربی دلیل این وقایع را مخالفت پاره ای از افراطیون مذهبی با دادن حق رای به زن ها و اجرای برنامه اصلاحات ارضی نوشته اند .

روزنامه های مذكور ضمن اشاره به این موضوع كه برنامه اصلاحات ارضی و اجتماعی ایران در بهمن ماه سال گذشته از طرف اكثریت قریب به اتفاق رای دهندگان ایرانی به تصویب رسیده است از وقایع اخیر ایران اظهار تاسف كرده و انزجار خود را نسبت به محركین این وقایع ابراز داشته اند .

روزنامه ژورنال در ژنو نیز در همین زمینه نوشته است فناتیك های ایران با پیراهن های سیاه كه در خیابان های تهران به پلیس  حمله می كنند افراطی های دست راستی می باشند كه به وسیله روحانیون محافظه كار تجهیزشده اند . روزنامه می نویسد : در مقابل مخالفت این محافل شاهنشاه به اقدامات خود برای اصلاحات ارضی و مدرنیزه كردن كشور ادامه می دهد ولی این راه انباشته از موانع و مشكلات است .

روزنامه فرانكفورترسیتونك نیز در شماره دیروز خود ضمن تفسیر اغتشاشات اخیر تهران می نویسد سیستم فئودالی در ایران مدت  های مدیدی است كه با شكست مواجه شده و تنها اصلاحات شاه ایران می تواند استقلال اقتصادی و سیاسی ایران را حفظ كند . این اغتشاشات از ناحیه محافل متعصب مذهبی كه با این اصلاحات بخصوص با حق رای زنان مخالفت می ورزند به راه افتاده است. اطلاعات ، 18 آبان  1342 ، صفحه 4


پی نوشت:

1. چنان چه دیده می شود رسانه های شرق و غرب از شاه در برابر انقلابیون حمایت می كنند و این حمایت محدود به روزنامه های غربی از جمله انگلیس ، آمریكا و آلمان غربی نبوده و جراید شوروی و نیز برخی كشورهای منطقه از جمله عراق نیز از شاه حمایت كرده و علمای اعلام را مورد حمله و فحاشی قرار می دادند . این واقعیات كه در جراید آن برهه انعكاس یافته است به خوبی ادعای شاه مبنی بر حمایت خارجی ها از انقلاب و قیام 15 خرداد را زیر سوال می برد و این سوال را مطرح می سازد كه كدامین رژیم عقب افتاده ای در دنیا وجود دارد كه به حمایت كشورهای دیگر از سركوبی ملت خود افتخار كند و بدان بنازد ؟! هر دولتی نیز كه از كمك خارجی ها برای سركوبی انقلاب ملت خود استفاده و بهره برد این حمایت ها را منكر می شود و تلاش می كند كه مخالفین را به دریافت كمك از خارج متهم سازد ولی شاه همواره تلاش داشته هم به سركوبی انقلابیون به كمك قدرت های شرق و غرب بپردازد و این را نیز علنی سازد و از سوی دیگر نیز انقلابیون را به پشتیبانی خارجی متهم سازد و این دو با هم سازگار نیست.

ارسال به دوستان
نسخه چاپی
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: