مرکز اسناد انقلاب اسلامی

آرشیو
1 صفحه

مروری بر نقش‌آفرینی حوزه علمیه قم در زمینه‌ تفسیر قرآن

نقش‌آفرینی حوزه علمیه قم در زمینه‌های فکری، علمی و دینی بی‌بدیل و بی‌مانند است؛ در تفسیر، بزرگان حوزه در تلاشی ستودنی، آثاری گرانبها خلق کردند که در صدر این آثار، مجموعه «المیزان» خودنمایی می‌کند. طی سال‌های بعد، این مسیر را علما و اندیشمندان بزرگی چون آیات میرزا محمد معرفت، عبدالله جوادی آملی، علامه میرزا حسن مصطفوی و حجت‌الاسلام شیخ محسن قرائتی پیمودند و هریک آثاری باارزش در این حوزه خلق کردند.

بازخوانی جشن‌ تاج‌گذاری پهلوی دوم

4 آبان‌ماه 1346 محمدرضا پهلوی مراسم تاج‌گذاری ترتیب داد که میلیون‌ها دلار از دست‌رنج مردم را صرف آن کرد. این اسراف و تبذیر سرمایه‌هاى ملى در حالى صورت مى‌گرفت که مردم ایران در اکثر شهرها و روستاها و حتى در پایتخت از اولین و ساده‌ترین امکانات اولیه براى زندگى برخوردار نبودند و مشکلاتى از قبیل: نبود آب آشامیدنى، نبود برق، دارو، پزشک، امکانات درمانى، بیکارى، به‌طور جدى مطرح بود. برگزاری این جشن‌ها واکنش‌ها و مخالفت‌های زیادی را در جامعه برانگیخت، اما رژیم بی‌توجه به خواست عمومی جامعه، با جشن تاج‌گذاری مخارج سنگین و كمرشكن بر ملت ایران تحمیل كرد و بار مشكلات و گرفتاری‌های توده‌های مستضعف را افزون ساخت.

منش شهید سید مصطفی خمینی در آیینه خاطرات

مبارزین انقلابی برای شهید سید مصطفی خمینی نقش ویژه‌ای در نهضت امام خمینی قائل هستند. علی­‌اکبر مسعودی خمینی معتقد است که سید مصطفی خمینی علاوه بر اینکه یک شاگرد خوب برای امام بود، یک مدیر خوب در اطراف امام برای اتحاد نیروهای گوناگون هم بود. شهید محلاتی از وی به‌عنوان بازوی قوی امام در مبارزه یاد کرده است. سید محمد سجادی عطاآبادی او را «سپر بلای امام» در جو سنگین نجف معرفی می‌کند. سید منیرالدین شیرازی از وی به عنوان «پشتوانه‌ی گرمابخش» برای امام یاد کرد. از نظر سید محمود دعایی «از کانال او بود که عامه به شخصیت و ارزش امام پی می‌بردند و نسبت به آشنایی با شخصیت امام کنجکاو می‌شدند.» سید جعفر کریمی نیز معتقد بود حاج‌آقا مصطفی «هم در اطلاع‏‌رسانى به امام نقش داشت و هم در تصمیم‏‌گیرى یاور امام بود.»

تحولات حقوق اجتماعی زنان بعد از انقلاب

مسيری را كه‌ پهلوی‌ها برای توسعه‌ و نوسازی ايران‌ پذيرفته‌ بودند، الگوی ناقصی از غرب‌ بود كه‌ تنها در ظواهر تمدن‌ غرب‌ متوقف‌ می‌ماند. بنابر این الگويی از زن‌ معرفی می‌گرديد كه‌ نه‌ كاملاً الهام‌ گرفته‌ از غرب‌ بود و نه‌ نسبتی با جامعه‌ و زنان‌ ايرانی داشت‌. ديدگاهی كه‌ پس‌ از پیروزی انقلاب‌ اسلامی درباره‌ حضور زنان‌ در عرصه‌ اجتماع‌ رواج‌ يافت‌، دارای دو ويژگی اساسی بود: نخست‌ اينكه تقريباً تمايزی بين‌ زنان‌ و مردان‌ برای حضور اجتماعی قائل‌ نبود و امكان‌ حضور و فعاليت‌ در عرصه‌های مختلف‌ اجتماعی را همان‌گونه‌ كه‌ حق‌ مردان‌ می‌دانست‌، حق‌ زنان‌ نيز به‌ شمار می‌آورد. ويژگی دوم‌ اين‌ ديدگاه‌، خصلت‌ مذهبی آن‌ و پايبندی آن‌ به‌ تعاليم‌ اسلامی بود. تغيير ديدگاه‌ رايج‌ درباره‌ی حقوق اجتماعی زنان‌ و حضور آنان‌ در اجتماع‌ پس‌ از پيروزی انقلاب‌ اسلامی باعث‌ ايجاد تحولی گسترده‌ در زمينه‌ی حضور اجتماعی زنان‌ گرديد.

سکوت سازمان ملل در مقابل کاربرد سلاح‌های شیمیایی عراق در جنگ تحمیلی

در طول جنگ تحمیلی، کاربرد سلاح‌های شیمیایی از سوی رژیم بعث عراق، یکی از ابعاد مهم جنگ 8 ساله به شمار می‌آید. ارتش بعثی از دی 1359 به طور پراکنده استفاده از سلاح مرگبار شیمیایی علیه نیروهای ایران را آغاز کرد. این رویه با سکوت مجامع بین‌المللی ادامه و گسترش یافت. متعاقب حملات شیمیایی حزب بعث بسیاری از نیروهای نظامی، زنان، کودکان و غیر نظامیان ایران و حتی شهروندان کرد عراق قتل عام شدند.

واکنش نامتقارن علیه قدرت سرکوب رژیم شاه

اصل متعارف در دیالکتیک قدرت، انجام واکنش متقارن می‌باشد؛ بدین صورت که در مقابل هرگونه از قدرت، نوعی واکنش به همان شکل انجام می‌گیرد. لیکن در مواردی نادر، ممکن است واکنش در مقابل قدرت، به صورت نامتقارن جلوه‌گر شود که در این نوع واکنش، در تقابل علیه قدرت مسلط از ابزار مشابه استفاده نمی‌گردد. این نوع واکنش در تقابل با قدرت سرکوب رژیم شاه (که متکی بر شخصیت پاتریمونیال شاه بود) از سوی امام خمینی به کار گرفته شد. در این تقابل قدرت، برخلاف شاه که قدرت‌های سازمانی موجود را به نفع قدرت شخصی خویش از میان برده بود، قدرت شخصی امام متکی به قدرت سازمان روحانیت در جامعه‌ی شیعی ایران بود که در مساجد و با بهره‌گیری از مناسبت‌های فرهنگی شیعی و اسلامی نقش مهمی در ابلاغ پیام‌های وی به مردم و اقناع آنها در مبارزه علیه رژیم، ایفا نمود.

نگاهی به حیات علمی و سیاسی حجت‌الاسلام روح‌الله حسینیان

حجت‌الاسلام روح‌الله حسینیان در سال 1344 به دنیا آمد، در سال 1349 وارد حوزه علمیه قم شد و از محضر اساتیدی چون آیت‌الله احمدی یزدی، آیت‌الله مصباح یزدی، آیت‌الله آقا میرزاجواد آقای تبریزی، آیت‌الله فاضل لنکرانی و... بهره جست، دی ماه ۱۳۵۳ مبارزات خود را علیه رژیم پهلوی آغاز کرد. به دنبال پیرزوزی انقلاب اسلامی وی با پذیرش مسئولیت‌های مهم فعالیت‌های سیاسی خود را ادامه داد، علاوه بر این از وی آثار و تألیفات متعددی در حوزه‌های مختلف بر جای مانده است.

تنها شهید جاویدالاثر عملیات مهندسی / مقاومت شهید طهماسبی زیر شکنجه‌های منافقین

شکنجه‌ی شاهرخ طهماسبی و به شهادت رساندن او سرآغازی برای خط شکنجه‌گری سازمان مجاهدین خلق بود؛ عملیاتی که هرچه از طول عمر چندروزه‌اش بیشتر می‌گذشت، ابعاد وحشیانه‌تری به خود گرفت و از شلاق زدن، به اتو کشیدن، سوزاندن و بریدن اعضای بدن رسید.

ریشه‌های تاریخی حجاب‌زدایی در کشورهای مسلمان

سیاست «حجاب‌زدایی» طرحی است کهنه که ریشه در اهداف و توطئه‌های دول استعماری در کشورهای مسلمان دارد. در ایران، یکی از بزرگترین فتنه‌هایی را که بهائیت شروع به طرح‌ریزی و اجرای آن کرد، فتنه قره‌العین بود.در الجزایر، نیروهای اشغالگر فرانسه مبارزه عظیمی را علیه حجاب و بالاخص چادر شروع کردند.در ترکیه پس از آنکه آتاتورک به قدرت رسید، شروع به اسلام‌زدایی کرد؛ او دستور داد زن‌ها کشف حجاب کنند و مردان تغییر کلاه به سبک اروپایی دهند.در افغانستان امان‌الله خان پادشاه آن کشور پس از سفر به اروپا اقدامات خود را شدت بخشید. در ایران نیز رژیم پهلوی آخرین بروز غربگرایی خود را از سال ۱۳۱۳ ش نشان داد و با تغییر و حذف کلاه پهلوی به کلاه شاپو دگرگونی مورد نظر خود را به اجرا گذارد و زمینه نهایی را برای کشف حجاب فراهم کرد.
به بهانه ترور آیت‌الله خامنه‌ای در 6 تیر 1360

روزی که "حافظِ هفت" ترور شد / روایت هاشمی از ترور آیت‌الله خامنه‌ای: یک لحظه دنیا در نظرم تاریک شد

پس از انفجار، محافظ بیسیم را برداشت. کُدشان «حافظِ هفت» بود. «مرکز ۵۰- ۵۰»؛ این رمزِ آماده ‌باش بود، یعنی حافظ هفت مجروح شده است. کسی که پشت دستگاه بود، بلند زد زیر گریه.
به بهانه سالروز اعلان جنگ مسلحانه منافقین

جنگ مسلحانه چرا و چگونه؟ / تحلیل‌ درون‌گروهی سازمان از آغاز فاز نظامی در 30 خرداد 60

برخورد ما برخوردی كاملاً تهاجمی و از موضع بالا خواهد بود. چاقو زدن، آتش‌زدن موتور و ماشین حزب‌اللهی‌ها و حتی اگر شد خلع سلاح پاسداران را هم می‌توان انجام دهیم. باید مردم را به دنبال خود به صحنه بكشانیم و كاری كنیم كه وقتی ما چاقو به دست گرفتیم مردم سنگ بگیرند و وقتی ما دست به اسلحه بردیم، مردم دست به چاقو ببرند.

مروری بر زندگی نامه حجت‌الاسلام سید محمود دعایی

حجت‌الاسلام والمسلمین سید محمود دعایی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی یکی از چهره‌های نزدیک به رهبری نهضت به شمار می‌رفت. او که فعالیت‌های سیاسی خود را از اوایل دهه 40 آغاز کرده بود، در سال 46 ناچار به خروج از ایران شد. او پس از این سال در سفرهای متعدد به عراق، لبنان، اردن، عربستان وبرخی از کشورهای اروپایی نقش مهمی در هماهنگی نیروهای ضدرژیم پهلوی ایفا کرد. او پس از سال‎ها اقامت در عراق و همراهی با امام به پاریس رفت و در پرواز انقلاب همراه با بنیانگذار جمهوری اسلامی در۱۲ بهمن ۵۷ به ایران برگشت و فعالیت‌های خود را در نظام جمهوری اسلامی ایران ادامه داد.

تأثیر قیام 15 خرداد در آینده نهضت اسلامی

قیام خونین مردم در  ۱۵ خرداد سال 1342، نقطه عطفی در مبارزات ملت ایران بود که آینده نهضت را تحت تأثیر قرار داد. این قیام به مبارزات نمایشی، پارلمانتاریستی و سرگرم کننده پایان داد؛ شکافی عمیق میان مردم و شاه پدید آورد و راه نوین رویارویی و مبارزه ریشه‌ای با رژیم ستمشاهی را هموار کرد. نقش‌آفرینان قیام مقدس ۱۵ خرداد با فریاد «مرگ بر شاه»، «ما شاه نمی‌خواهیم»، «مرگ بر این دیکاتور»، «دیکتاتور برو گمشو» و... نخستین گامها را در راه براندازی رژیم شاهی و رویارویی با دشمن اصلی برداشتند، حماسه‌آفرینان 15 خرداد هرگونه گفتگوی پنهانی و کنار آمدن با دشمن را خیانت به آرمانهای اسلامی می‌دانستند، مقابله با تز جدایی دین از سیاست، فروپاشی دیوار سیاه رضاخانی میان حوزه و دانشگاه، مبارزه با زورمداران و جهانخوران، طرح شعار نه غربی -نه شرقی و.. از دیگر دستاوردهای قیام 15 خرداد در نهضت اسلامی بود.
مسعود خدابنده

رمزگشایی از دیدار مایک پمپئو و مریم رجوی در آلبانی

سازمان مجاهدین خلق که پنج دهه قبل با شعار ضدامپریالیستی شکل گرفت، امروز دیدار با رئیس سابق سازمان سیا را جشن می‌گیرد. چرا؟ چون سازمان مجاهدین خلق و مشخصا مسعود رجوی بهای آزادی و استقلال را نپرداخت؛ چون پایه‌های عقیدتی و استراتژیک سازمان سست بود. فرقه رجوی، به امید پیروزی زودرس، خود را در اختیار قدرت‌های بیگانه قرار داد و خواسته یا ناخواسته وارد دستگاه استحاله کننده همان امپریالیسمی شد که روزی مدعی مبارزه با آن بود.

فراز و فرود زندگی ارتشبد حسین فردوست

وقتی شاه که در 26 دی 1357، برای آخرین بار از ایران خارج شده بود، پس از تسلیم ارتش شاهنشاهی، سقوط دولت محتضر شاپور بختیار و به‌تبع آن، پیروزی انقلاب اسلامی مردم ایران، مطلع شد که ارتشبد حسین فردوست، در اعلام بیطرفی و بلکه تسلیم شدنِ ارتش شاهنشاهی به‌‌انقلابیون، نقشی مؤثر ایفا کرده است، سخت ناراحت شد، که گویا انتظار نداشت دوست دوران کودکی و برکشیدهِ دوره طولانی سلطنت او، در فرایندی که به‌سقوط قطعی حکومتِ او منتهی گردیده بود، نقشی ایفا کرده باشد.

ساختار شکنجه کودکان فلسطینی توسط رژیم صهیونیستی

بازداشت، شکنجه و زندانی کردن کودکان بی‌گناه فلسطینی بخشی از برنامه‌های رژیم کودک‌کش صیهونیستی است. سه اهرم اصلی شبک (آژانس امنیتی اسرائیل)، پلیس و اطلاعات ارتش برای بازجویی از بازداشت شدگان کودک فلسطنیی در اسرائیل مشغول به کار هستند. تمام کودکان تقریباً بدون استثنا در معرض یک یا چند مورد از شکنجه­‌هایی مثل؛ ضرب و شتم، محرومیت از غذا و نوشیدنی، قرار دادن بازداشتی در معرض دما­ی غیر­قابل تحمل، عدم دسترسی به سرویس بهداشتی، محرومیت از خواب و ... قرار گرفته‌اند. شکنجه‌­هایی را که کودکان فلسطینی متحمل می­‌شوند باید در چارچوب شکنجه­‌های دولتی در نظر گرفت. انجام این روش‌­های شکنجه، یک تصمیم آگاهانه از سوی رژیم صهیونیستی است، تصمیمی که در راستای استراتژی کلی آنها برای تضعیف هرگونه مقاومت حقیقی یا بالقوه در مقابل اشغال‌گری اتخاذ شده است.

واکنش های داخلی و خارجی به شکست مفتضحانه امریکا در طبس

به دنبال شکست مفتضحانه امریکا در طیس، آندره گرومیکو وزیر خارجه‌ی شوروی گفت چنین اعمالی به حلِ صلح‌آمیزِ بحران کمکی نخواهد کرد. سخنگوی ناتو در بروکسل اعلام کرد آمریکا پیش از اعزام نیروهای خود با هم‌پیمانان خودش در ناتو مشورت نکرده است. رادیو مسکو ادعای واشینگتن را درباره‌ی هدف این عملیات ــ كه کاهش تشنجات بین‌المللی عنوان شده بودــ ادعایی خنده‌دار دانست. ریچارد نیکسون رئیس‌جمهور اسبق ایالات متحده، که به درستی شرایط روحی یک آمریکایی را درک می‌کرد، در برلین غربی اعلام کرد ایالات متحده با شکست در عملیات نجات گروگان‌ها بسیار بی‌وجهه و شدیداً خوار و خفیف شده است. از سوی دیگر مردم ایران به شکرانه‌ شکست معجزه‌آسای آمریکایی‌ها در طبس، بر بالای پشت بام‌ها ندای الله‌اکبر سر دادند.

نگاهی به حوادث تاریخی پس از شهادت حضرت علی (ع)

بامداد نوزدهم رمضان سال 40 ق امیرمؤمنان (ع) به منظور ادای نماز صبح وارد مسجد کوفه شد و به محراب رفت. در رکعت اول، پس از رکوع، آنگاه که سر از سجده نخست برداشت، عبدالرحمن ابن ملجم مرادی، با شمشیر آغشته به سمّ ضربه‌ای به سر مبارک ایشان زد. دو روز بعد و در شب جمعه ۲۱ رمضان حضرت به شهادت رسیدند. بنا به سفارش آن حضرت پیکر پاکش را شبانه و مخفیانه به خارج شهر منتقل کردند.درسال 135ق، یعنی 95 سال پس از شهادت امام علی (ع)، امام صادق (ع)، به روزگار منصور عباسی، برای اولین مرتبه مكان قبر امیرالمؤمنین (ع) را نمایان کرد.

پیشگامی روحانیت در مسیر جهاد و شهادت

در طول تاریخ، روحانیت در کنار مردم علاوه بر انجام وظیفه تبلیغ و ارشاد، در مسیر مبارزه و شهادت نیز پیشگام بوده است. در سال های نهضت اسلامی، با اینكه‌ روحانیون‌ تنها با بیان‌ و گفتار، رژیم‌ پهلوی را مورد انتقاد قرار می‌دادند، ولی‌ رژیم‌ شاه از همان‌ روزهای‌ اول‌ نهضت‌، كار دستگیری‌، شکنجه و شهادت ‌آنها را آغاز كرد. روحانیون، بعد از پیروزی انقلاب اسلامی نیز شهدای بسیاری را تقدیم انقلاب اسلامی کردند؛ تنی چند از روحانیون توسط گروهک‌های تروریستی به شهادت رسیدند، عده‌ای در جبهه‌های جنگ با دشمن متجاوز شهید شدند و ده‌ها تن در دیگر آوردگاه‌ها خون خود را نثار کردند.

مروری بر زندگینامه آیت الله ری شهری

آيت اللّه‌ محمّد محمّدى رى ‌شهرى از مجاهدان دیرین و از یاران امام خمینی (ره) دعوت حق را لبیک گفت.