در این گزارش آمده است: «[هدایت]اسلامی‌نیا که به فردوست و مقدم نزدیک است، گفت که شاه از تظاهرات مذهبی مستأصل شده بود و پس از جلسه‌ای که در آن مقدم به شدت مورد انتقاد قرار گرفت، دستور داد که از این پس تظاهرات با نیروی نظامی متلاشی شود و به ارتش اجازه داده شود که به سوی تظاهرکنندگان آتش بگشاید.»

سندی که در پی آمده است، پیش‌نویس گزارش سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا که حدوداً سپتامبر ۱۹۷۸ (شهریور ۱۳۵۷) تهیه شده، تصویری مسئله‌مند از وضعیت ایران در یکی از حساس‌ترین برهه‌های در بردارنده حوادث منتج به انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ ارائه می‌دهد. آنچه از این سند قابل استنباط است، درک تحلیلگران سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا از ماهیت چندلایه بحرانی است که ایران آن روز را در برگرفته بود، بحرانی که ریشه‌های آن نه در یک رویداد منفرد، بلکه در تلاقی پیچیده‌ای از تحولات اجتماعی، اقتصادی و سیاسی نهفته بود. یک هفته پیش از حادثه ۱۷ شهریور و اعلام حکومت نظامی، تحلیلگران سیا با نگاهی فراتر از ناآرامی‌های سطحی، به آسیب‌شناسی ساختاری نظام سیاسی و اجتماعی ایران پرداخته بودند.

در روزنامه القبس کویت (شماره ۲۶۲۴، مورخ ۵ سپتامبر ۱۹۷۹ میلادی / ۱۴ شهریور ۱۳۵۸ هجری شمسی) از دیدار ۱۰ شهریور ۱۳۵۸ میان ابراهیم یزدی، وزیر امور خارجه وقت ایران در دولت موقت، و صدام حسین، رئیس‌جمهور وقت عراق، در حاشیه اجلاس سران جنبش عدم تعهد در هاوانا، به‌عنوان یکی از مقاطع حساس در تحولات دیپلماتیک پیش از آغاز جنگ ایران و عراق گزارشی آمده است.

در شهریور سال ۱۳۶۰ در یک اقدام تروریستی بی‌سابقه جلسه شورای امنیت کشور با حضور رئیس جمهور و نخست وزیر منفجر شد. نفوذ ضدانقلاب به دستگاه‌های امنیتی تا حد دبیری شورای امنیت کشور موضوعی است که سال‌هاست درباره آن در محافل سیاسی و امنیتی بحث می‌شود.

گزارش دربار مورخ ۲۴ شهریور ۱۳۲۰ از جنگ مطبوعاتی و اقتصادی متفقین علیه ایران پرده برمی‌دارد. جایی که بریتانیا ضمن به راه انداختن هجمه‌های مطبوعاتی علیه حکومت وقت و بازنگذاشتن هیچ فضایی برای انعکاس پاسخ‌های ایران در رسانه‌های خود، واردات تجهیزات و قطعات یدکی به کارخانه‌های کشور را به تسلیم کامل حکومت مشروط کرده بود.

امروز می‌فهمیم که آنها به واسطۀ مطالعاتی که داشتند برای عشایر چه قدرتی قائل بودند. ‎ ‏آن‌ها ضربه‌ای از تنگستانی ‏ها خورده بودند و در صدد این بودند که عشایر را بکلی از‌‎ ‏بین ببرند. این یک نقشه‌ای بود که در آن وقت اینها کشیدند.

در تاریخ ۵ شهریور ماه سال ۱۳۵۸، روزنامه «اطلاعات» در شماره خود از رویدادی مهم خبر داد؛ آغاز محاکمه یوسف خوش‌کیش، مدیرکل اسبق بانک ملی و آخرین رئیس بانک مرکزی ایران، در دادگاه انقلاب اسلامی. تیتر این روزنامه چنین انتخاب شده بود: «اسرار میلیارد‌ها تومان سوء استفاده از بیت‌المال در بانک مرکزی».

گزارشی از شماره ۹۳۹ مجله «تهران مصور» (شهریور ۱۳۴۰) که نشان می‌دهد چگونه بحران‌های زیستی و اقتصادی، روان و آینده نسل جوان ایران را به مسلخ برده است. روایتی تلخ از خانواده ازهم‌پاشیده زیر بار تورم و فشار معیشت، خفه شدن امید جوانان در بن‌بست نابسامانی‌های اجتماعی و تبعیض‌های فاحش مالی که در آن بی‌سوادان ثروت و قدرت را در دست دارند، هزاران استعداد جوان به دلیل کمبود امکانات آواره خیابان‌ها می‌شوند و دریافتی یک استاد دانشگاه از یک ماشین‌نویس ساده کمتر است.

بر اساس گزارش صفحه نخست روزنامه اطلاعات در ۱۲ شهریور ۱۳۴۱ (شماره ۱۰۸۸۷)، زمین‌لرزه سهمگین شبانگاه ۱۰ شهریور در دشت قزوین و بوئین‌زهرا که تکان‌های شدید آن تهران را تا آستانه رعب و وحشت پیش برد با بر جای گذاشتن نزدیک به ۱۰ هزار کشته و زخمی و ویرانی کامل ده‌ها روستا، یکی از زلزله‌های مهیب چندین سال اخیر ایران را رقم زد. انرژی آزادشده در این زلزله معادل انفجار ۵۰ میلیون تن تی‌ان‌تی (برابر با ۱۰۰ بمب هیدروژنی) برآورد شد.

دوران ریاست‌جمهوری ابوالحسن بنی‌صدر، ایامی سرشار از تنش میان او و حزب جمهوری و محمدعلی رجایی نخست‌وزیر بود. پس از صدور حکم عدم کفایت سیاسی بنی‌صدر در ۳۱ خرداد ۱۳۶۰توسط مجلس، دومین دوره‌ی انتخابات ریاست‌جمهوری برگزار شد. محمدعلی رجایی به ریاست‌جمهوری برگزیده شد، با این حال با انفجار دفتر نخست‌وزیری در هشتم شهریور ۱۳۶۰ رجایی در قامت رئیس‌جمهور تنها ۲۸ روز مجال خدمت پیدا کرد. شهادت رجایی و باهنر موجب واکنش‌های زیادی در کشور شد. با این حال واکنش رضایت‌آمیز بنی‌صدر رئیس‌جمهور معزول ایران از این اقدام تروریستی برای بسیاری از فعالان سیاسی ایران تعجب‌آور بود.