هجرت امام خمینی به روایت شمس اردکانی
علی شمس اردکانی در خاطرات خود روایتی دستاول از ماجرای هجرت امام خمینی از نجف به پاریس ارائه میدهد؛ از تلاش برای گرفتن ویزا و فراهم کردن مقدمات ورود امام به کویت تا باطل شدن ویزاها در مرز، دستگیری، و سپس مأموریت عجیب دیپلماتیک برای عذرخواهی از امام در نوفل لوشاتو. روایتی که نشان میدهد چگونه یک تصمیم ناگهانی در آن سوی مرز به یکی از نقاط عطف تاریخ انقلاب اسلامی بدل شد.
کد خبر: ۱۱۵۳۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۳
بخش اول| بولتن اقدامات یک ساله امنیت داخلی ساواک در سال ۱۳۵۴
اسنادی که در ادامه مورد بررسی قرار گرفتهاند قسمتهای ابتدایی یک بولتن ویژه از ساواک با عنوان «اقدامات یک ساله امنیت داخلی ساواک در امر مبارزه با فعالیتهای ضد ملی» است که در روزهای پایانی سال ۱۳۵۴ (تاریخ ۲۵ / ۱۲/ ۵۴) نهایی شده است. نوشتار حاضر بر پایه خوانش قسمت ابتدایی این سند، ناظر بر عملکرد دستگاه امنیت اطلاعی رژیم پهلوی در بازه زمانی ۱۳۵۲ تا ۱۳۵۴ در برخورد و رسیدگی به گروهها و جریانات مخل امنیت داخلی و روشهای بهکار گرفته در مقابل آنان تنظیم شده است.
کد خبر: ۱۱۴۳۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۲
اسنادی از روحانی مبارز کرمانی
سید یحیی جعفری به واسطه مبارزاتش در کرمان همواره مورد توجه ساواک بوده است. بطوری که گزارشهای متعدد از اقدامات و فعالیتهای او نشاندهنده حساسیت ساواک بر روی این روحانی کرمانی است. ساواک کرمان در سال ۱۳۵۴ او را در کنار روحانیونی همچون علیاکبر هاشمی رفسنجانی، محمدعلی انصاری، شیخ عباس پورمحمدی ماهونکی، محمدجواد حجتی کرمانی و مرتصی فهیم در زمره افراد ممنوعالخروج از کشور قرار میدهد. در سال ۱۳۵۶ نیز ساواک به عنوان یکی از «وعاظ افراطی» همچنان نگران فعالیتهای سید یحیی جعفری است. همچنین در سال ۵۷ او به عنوان «یکی از عاملین موثر اغتشاشات کرمان» معرفی میشود.
کد خبر: ۱۰۷۴۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۰۱
بهمناسبت شهادت سید حسن نصرالله
تجاوز رژیم صهیونیستی به لبنان و بمباران بیسابقهی ضاحیه که منجر به شهادت سید حسن نصرالله، دبیرکل حزبالله لبنان، شد موجی از واکنشها را، بهخصوص در جهان اسلام، برانگیخت. اما این محکومیت و ابراز همدردی با مردم لبنان سابقهای تاریخی دارد. مردم و علمای ایران همواره از ابتدای تأسیس غیرقانونی رژیم صهیونیستی، به اقدامات و جنایتهای آن رژیم واکنش نشان میدادند. یکی از این موارد حملات ارتش اسرائیل به جنوب لبنان در فواصل زمانی مختلف بود که بیدرنگ با واکنش مراجع و علمای ایران مواجه میشد.
کد خبر: ۱۰۶۰۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۰۶
به روایت اسناد
در گزارشی از ساواک که در تاریخ ۱۳۵۷/۶/۱ مخابره شده آمده است: از بیماریهاى او به طور مداوم بین مردم ایران شایع شود تا چنانچه فوت نمود عناصر فرصتطلب نتوانند از مرگ او مانند مرگ پسرش بهرهبردارى تبلیغاتى نمایند.
کد خبر: ۱۰۱۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۶/۰۱
۲۳ مهر | سالروز درگذشت آیتالله محیالدین انواری
آیتالله محیالدین انواری، یکی از اعضای حزب ملل اسلامی، با همراهی دیگر فعالان مذهبی، به مقابله با نفوذ اندیشههای مارکسیستی و ترویج اسلام سیاسی و انقلابی در میان زندانیان پرداخت. این اقدامات نهتنها به تقویت تفکر دینی انجامید، بلکه به مبارزهای فکری علیه جریانهای انحرافی در زندانهای رژیم پهلوی تبدیل شد.
کد خبر: ۹۴۶۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۷/۲۴
آیتالله سید محمد خامنهای از یک ساواکی گفته است که پس از پیروزی انقلاب اسلامی، خود را در صف نیروهای انقلابی جا زده و در مدرسه رفاه، به کار انتظامات مشغول میشود!
کد خبر: ۹۴۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۷/۱۱
به بهانه درگذشت پژوهشگر برجسته و نویسنده ادبیات کودک و نوجوان
از جمله کتابهایی که در دوران مبارزه علیه رژیم پهلوی حساسیت ساواک را برمیانگیخت آثار محمود حکیمی بود. استقبال از کتب حکیمی به گونهای بود که در اغلب نقاط کشور حتی در دوردستترین شهرها از مرکز آثار او مخاطبان خود را داشت. این مسئله وقتی مهمتر مینماید که مبارزان مشهور سیاسی که تحت تعقیب ساواک نیز قرار داشتند با آثار حکیمی آشنا بودند؛ آثاری که به گفته ساواک «مضره و زمینهساز» است.
کد خبر: ۹۳۶۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۷/۰۲
روایت آیتالله سید محمد خامنهای دربارهی ماجرای مردی که از اعدام نجات پیدا کرد؛
ماجرای یک ساواکی به نام سروان محمدى ساکن قم در دوره پهلوی دوم که متهم به شکنجه و قتل انقلابیون بوده ولی با یک درجه تخفیف، از اعدام نجات پیدا میکند و آیتالله سید محمد خامنهای در کتاب خاطراتش آن را شرح داده است.
کد خبر: ۹۳۴۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۷/۰۲
به روایت بولتن سری ساواک
پس از هفده شهریور، تعداد زیادی از فعالین سیاسی دستگیر شدند. یکی از این دستگیرشدگان، مهندس بازرگان بود که ۱۸ شهریور دستگیر و روز ۲۶ همان ماه آزاد شد. وی که مؤسس نهضت آزادی بود، در بازجوییهای خویش، تحلیلی خواندنی از اوضاع روز ارائه میدهد. او از اختلافاتش دربارهی حکومت با امام خمینی مینویسد و اینکه مبارزه از اختیار نیروهای قدیمی سیاست خارج شده و به دست جوانان حامی امام خمینی افتاده است. این تحلیلها، در بولتن ویژهی ساواک که مخصوص شخص محمدرضا پهلوی تهیه میشد، منتشر و در اختیار شاه قرار میگرفت و چنین مهر میشد: از شرف عرض پیشگاه مبارک شاهنشاه آریامهر گذشت.
کد خبر: ۹۲۹۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۶/۱۸
به بهانه سالگرد سفر محمدرضا پهلوی در سال 1346؛
در 16 خرداد 1346/ 6 ژوئن 1967 محمدرضا پهلوی شاه ایران و همسرش فرح دیبا در قالب یک سفر دیپلماتیک وارد آلمان غربی شدند. در روزهای نزدیک به سفر شاه، شب نامه هایی در محکومیت شاه در محوطه دانشگاه دست به دست می شد که بر روی جلد آن تصویری از شاه با عنوان «شاه قاتل» نقش بسته بود.
کد خبر: ۹۰۴۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۳/۱۶
اولین گزارش ساواک درباره حوزه علمیه قم + اسناد
پس از تشکیل ساواک یکی از اولین نهادهایی که کنترل و مراقبت از وضعیت و تغییر و تحولات آن در دستور کار رژیم پهلوی قرار گرفت، روحانیت و به خصوص حوزه علمیه قم بود. دایره امنیت و مذاهب ساواک در نخستین گزارش خود از حوزه علمیه در 22 اسفند 1335 مطالب مهمی پیرامون زعامت آیتالله العظمی بروجردی، مدرسین و اساتید سطح عالی حوزه و راهکارهای به انزوا کشاندن نهاد روحانیت قم ارائه میدهد. در بخشی از این گزارش آمده است: «عموم علما و مدرسین مخالف کمونیسم هستند ولی به دستگاه حاکمه کشور هم اعتقادی ندارند.»
کد خبر: ۸۸۰۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۱/۰۲
به روایت طاهره لباف
سال دوم بود که باز در اعتصابات شرکت کردم. گارد دانشگاه آمد مرتب اخطار کرد که متفرق شوید و گرنه ما شما را میزنیم. به همین دلیل یک دفعه گاز اشکآور زد و شروع کردند با باتوم به جان دانشجوها افتادند. صفهای جلو خانمها و صفهای بعد آقایان بودند. فرار کردیم. یک دفعه کفشم در گل فرو رفت، دو تا از این گاردیها به من رسیدند و شروع کردند من را زدن که دیگر نفهمیدم چه شد. چشم باز کردم، گویا دانشجوهای پسر رسیده بودند، جلوی اینها را گرفته بودند و من را بیمارستان آورده بودند. تا غروب بیهوش بودم.
کد خبر: ۸۷۳۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۲۴
گزارش تاریخی؛ 60 سال پس از فیضیه
بیش از 60 سال از فاجعه فیضیه در فروردین 1342 میگذرد؛ اما همچنان مانند دیگر وقایع تاریخی مناقشات زیادی پیرامون آن شکل گرفته است. در دوم فروردین 1342 عمال رژیم پهلوی با حمله به مراسم عزاداری شهادت امام صادق(علیهالسلام) که از سوی آیتالله گلپایگانی در مدرسه فیضیه برگزار شده بود؛ دست به هتک حرمت بزرگی زدند. علاوه بر آتش زدن قرآن، ادعیه و عمامه طلاب و اهانت به مرجعیت شیعه این حادثه منجر به کشته و زخمی شدن تعدادی از طلبهها و مردم شد. ساواک در گزارش خود به کلیه استاسیونهای[ایستگاههای] خارج از کشور در 11 فروردین 1342 علیرغم تحریف ماجرا به کشته شدن یک نفر در این واقعه و همچنین کشته شدن دو نفر در واقعه مدرسه طالبیه تبریز اذعان میکند.
کد خبر: ۸۷۲۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۰
فیلم
در میان «آنچه گفت»های پرویز ثابتی در مستند من و تو، یکی از ادعاهای رئیس اداره سوم ساواک «انتشار رساله آیتالله خمینی توسط ساواک» بود، از فحوای سخنان ثابتی چنین بر میآید که ساواک نه تنها حساسیتی نسبت به مذهبیون و بهخصوص رهبر کبیر انقلاب نداشته، بلکه اقداماتی برای انتشار رساله ایشان نیز صورت داده است.
کد خبر: ۸۶۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۹/۲۰
پرونده اسنادی روز دانشجو
گزارش ساواک از فعالیت 911 دانشجوی دانشگاههای تهران و دستگیری 190 نفر از آنان موجود است، این گزارش به تاریخ 14 تیر 51 دلایل دستگیری این دانشجویان را که عامل تحریک دانشجویان دیگر بودهاند، بخشنامه سال گذشته عنوان کرده است.
کد خبر: ۸۵۹۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۹/۱۶
آنچه گفت؛ آنچه نگفت| واکاوی ادعای پرویز ثابتی در منوتو
در میان «آنچه گفت»های پرویز ثابتی در مستند من و تو، یکی از ادعاهای رئیس اداره سوم ساواک «انتشار رساله آیتالله خمینی توسط ساواک» بود، از فحوای سخنان ثابتی چنین بر میآید که ساواک نه تنها حساسیتی نسبت به مذهبیون و بهخصوص رهبر کبیر انقلاب نداشته، بلکه اقداماتی برای انتشار رساله ایشان نیز صورت داده است. اینکه چرا ثابتی چنین ادعای عجیبی را مطرح میکند و چه هدفی را از چنین سخنان موهومی دنبال میکند، برای ما نامشخص است، اما با جستجویی اندک در لابلای اسناد «مرکز اسناد انقلاب اسلامی» به انبوهی از اسناد و گزارشات ساواک در خصوص «رساله توضیحالمسائل» امام خمینی بر میخوریم که همگی بدون استثنا حکایت از حساسیت ساواک و به خصوص اداره سوم بر رساله مذکور دارد.
کد خبر: ۸۵۹۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۹/۱۹
تطهیرناشدنی
شکنجه مبارزان سیاسی در دوران رژیم پهلوی امری مرسوم و معمول بود. کمیته مشترک ضدخرابکاری که امروزه به موزه عبرت تبدیل شده است در دهه پنجاه شکنجه زندانیان را به اوج خود رساند. عمال رژیم نه فقط برای مردان که از شکنجه زنان و دختران هم ابائی نداشتند. در ادامه پروانه سلیحی که در آن زمان دختری 17 ساله بود شکنجههای ساواک را روایت میکند.
کد خبر: ۸۳۷۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۱۲/۱۶
تطهیرناشدنی| بازخوانی برگی از جنایتهای دوران پهلوی
نماینده صلیب سرخ نتوانست خودش را حفظ کند و از چشمانش اشک سرازیر شد. به انگلیسی به حسین گفت: «من زندانهای فلسطین، ویتنام و جاهای مختلف دنیا را که در شکنجه معروفاند دیدهام، ولی این نوع شکنجه باید به نام شکنجه آریامهری در تاریخ ثبت و ضبط گردد که عوض آب، ادرار میدهند.»
کد خبر: ۸۳۴۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۱۱/۲۵
به روایت پرویز ثابتی
اولین بار در خرداد ۱۳۵۷ موقعی که پیشنهاد دستگیری ۱۵۰۰ نفر را داده بودیم در ملاقاتی که با فردوست داشتم، از ایشان شنیدم که: «اگر مردم این قدر ناسپاس باشند، ممکن است بگذارند و بروند»، گفتم: «کجا بروند؟ چطور چنین امری ممکن است؟» در پاسخ گفت: «ایشان چه اندازه میتوانند این ناسپاسیها را تحمل کنند؟ میگذارند از مملکت میروند، این یک واقعیت است.»
کد خبر: ۸۲۹۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۱۰/۲۶