داود فیرحی یکی از مهم‌ترین روشنفکران و نواندیشان دینی معاصر است که هم به سبب آثار پژوهشی برجسته، و هم به دلیل منش والا و افتاده، توانست جایگاهی منحصر‌به‌فرد در میان دانشگاهیان پیدا کند. او ارزش زیادی برای گفت‌و‌گو‌های نقادانه قائل بود، زیرا آن را مجالی برای ظهور و بروز حقیقت و حل مسائل زمانه می‌دانست. اندیشیدن به مسائل مختلف تاریخ ایران معاصر برای او از چنان اهمیتی برخوردار بود که هیچ‌گاه به‌طور کامل در دام نظریات و مفاهیم نمی‌افتاد و می‌کوشید نظریه‌ها و مفاهیم را از آن‌جهت که برای حل مسائل ایران مثمر ثمر می‌افتند، به‌کار گیرد. به عبارتی، فیرحی مفاهیم و نظریه‌های مختلف را به‌سان جعبه‌ابزاری می‌پنداشت که برای پاسخ به مسائل و چالش‌های حکمرانی در ایران تا آنجا که به کار می‌آیند باید سراغ‌شان رفت و بدون تعصب و پایبندی بیش از اندازه به آنها مورد بهره‌برداری‌شان قرار داد یا به‌تعبیری «از آنِ خود» کرد.

میرزای نائینی به رغم آنکه در جریان عملی مشروطه شخصیت درجه اولی محسوب نمی‌شد، اما به لحاظ صورت‌بندی نظری مشروطه شخصیتی دارای اهمیت است. علمای تراز اول مشروطه را باید همان علمای ثلاث یعنی محمدکاظم خراسانی، میرزا حسین خلیلی تهرانی و عبدالله مازندرانی دانست. اما میرزای نائینی، خاصه برای معاصرین، اهمیتی بیش از اهمیت جایگاه تاریخی‌اش یافت. در این میان، مرحوم دکتر فیرحی توجهی ویژه به اهمیت نظری میرزای نائینی داشت و همین نگره، یکی از بستر‌های اختلاف فکری او با استادش مرحوم جواد طباطبایی شد.