به روایت آخرین وزیر اطلاعات و جهانگردی شاه
در حالی که بسیاری از تحلیلها درباره سقوط رژیم پهلوی بر بحرانهای اقتصادی، شکافهای اجتماعی یا گسترش اعتراضات سیاسی تمرکز دارند، داریوش همایون، وزیر اطلاعات و جهانگردی در سالهای پایانی سلطنت محمدرضا پهلوی، طی مصاحبهای در مهرماه ۱۳۶۲ با پروژه تاریخ شفاهی دانشگا هاروارد، روایت متفاوتی ارائه میکند. او ریشه اصلی مشکلات نظام پهلوی را نه در ساختارهای اقتصادی و اجتماعی، بلکه در نفوذ باندی از افراد نزدیک به شاه میداند. افرادی که به گفته او به دلیل روابط شخصی، خانوادگی یا مالی با شاه، به «دستنزدنیها» تبدیل شده بودند و مسیر تصمیمگیری در کشور را تحت تأثیر قرار میدادند.
کد خبر: ۱۱۵۴۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۱۵
به روایت پروژه تاریخ شفاهی دانشگاه هاروارد
ابوالقاسم لباسچی، از فعالان بازار و نزدیکان جبههٔ ملی، در مصاحبه با پروژهٔ تاریخ شفاهی دانشگاه هاروارد، فضای ملتهب تهران را در آستانهٔ کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ تشریح میکند. او با اشاره به تشنجآفرینی همزمان دربار و حزب توده، تکرارِ روزانهٔ هشدارهای کودتا از سوی حزب توده را عامل عادیسازی و بیاثر شدن آن در اذهان عمومی میداند و معتقد است همین مسئله، مردم را بهتزده و بیواکنش کرد. لباسچی تأکید دارد که حزب توده با وجود سازماندهی گسترده، در روز کودتا هیچ کنش مؤثری نشان نداد و در عمل، با ایجاد آمادگیِ محیط، نقش تسهیل کنندهای در پیروزی کودتا ایفا کرد.
کد خبر: ۱۱۴۱۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۲۶
به یاد روزهای اشک و حماسه در خرداد و تیر ۱۴۰۴؛
مرکز اسناد انقلاب اسلامی پس از پایان جنگ، طرح تاریخ شفاهی شهدای جنگ ۱۲روزه را آغاز و حجم عظیمی از خاطرات خانوادههای شهدا را در قالب مصاحبههای تصویری جمعآوری کرد. نماهنگ پیشرو در ایام اولین سالگرد جنگ تحمیلی رژیم صهیونیستی، گوشههایی از طرح تاریخ شفاهی شهدای جنگ ۱۲ روزه را برای اولین بار به تصویر میکشد.
کد خبر: ۱۱۲۸۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۲۸
انتشار برای نخستینبار؛ خاطرات شهید علی لاریجانی
به بهانه چهلمین روز شهادت دکتر علی لاریجانی بخشی از خاطرات او برای نخستینبار منتشر میشود.
کد خبر: ۱۱۱۳۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۰۵
انتشار برای نخستینبار | به روایت محمدهادی عبدخدائی
حجتالاسلام والمسلمین دکتر محمدهادی عبدخدایی از فعالان سیاسی مذهبی مشهد درگذشت. بخشی از خاطرات او با عنوان مفاتیح در واتیکان برای نخستینبار از سوی مرکز اسناد انقلاب اسلامی قم منتشر شد.
کد خبر: ۱۰۹۶۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۲
در سلسله جلسات پانزدهمین همایش سالانه تاریخ شفاهی؛
چهارمین نشست از سلسله جلسات مقدماتی پانزدهمین همایش سالانه تاریخ شفاهی با موضوع «آرشیوها و کتابخانههای دیجیتال در عصر اطلاعات» برگزار خواهد شد.
کد خبر: ۱۰۸۴۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۰۲
بهروایت حمید چیتچیان
حمید چیتچیان در مصاحبه خود با گنجینه تاریخ شفاهی مرکز اسناد انقلاب اسلامی به بیان خاطرهای از سفر به کشور الجزایر و ارائه توضیحاتی به وزیر آب آن کشور درخصوص توانمندی شرکتهای ایرانی در ساخت قطعات مورد نیاز در صنعت انتقال آب پرداخت. جالب توجه این است که وزیر آب الجزایر پس از شنیدن این توضیحات گفت که فرانسویها نیز از قطعات ساخت ایران اما در ظاهر فرانسوی شده در پروژههای صنعت انتقال آب در این کشور استفاده میکنند.
کد خبر: ۱۰۵۰۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۵/۲۰
در هفدهمین نشست تاریخ شفاهی
نمیتوانیم اسناد را آرشیو کنیم، فقط به این دلیل که از مرگ نجاتشان میدهیم یا فقط به خاطر طبقهبندی آنها. سندی که ارائه نمیشود فرقی ندارد با سندی که از بین میرود و در دسترس نیست.
کد خبر: ۱۰۰۶۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۱۲/۱۴
دیدگاه
فکر اولیه طرح تاریخ شفاهی ایران در دانشگاه هاروارد در پاییز 1359 از طرف ادوارد کینان، رئیس مدرسه هنرها و علوم دانشگاه هاروارد، به حبیب لاجوردی پیشنهاد شد. کینان که خود مورخ بود اعتقاد داشت خروج تعداد پرشماری از مسئولین و مقامات حکومت سابق ایران از کشور فرصت بینظیری است برای جمعآوری و حفظ اطلاعات ارزشمند تاریخی.در طول یک سال بعدی، لاجوردی دربارهی امکان و ضرورت اجرای این طرح به مطالعه مشغول شد. لاجوردی در شهریور ۱۳۶۰ کار را آغاز کرد. نخست فهرستی از همه اشخاصی که احتمال میرفت اطلاعاتی ارزشمند در خاطر داشته باشند تهیه کرد. این فهرست شامل نام ۳۵۰ نفر از نخست وزیران، وزرای سرشناس، رؤسای قبایل، رهبران احزاب سیاسی، نظامیان بلند پایه، افسران سازمان امنیت، اعضای خاندانهای قاجار و پهلوی، وکلای مجلس، دیپلمات ها، رهبران گروههای مخالف حکومت، فعالان اقتصادی در بخش خصوصی و تعدادی از دیپلماتهای خارجی شاغل در ایران بود.
کد خبر: ۹۱۷۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۵/۱۴
در سومین برنامه از سهشنبههای تاریخ شفاهی مطرح شد:
سومین جلسه از سلسله نشستهای تاریخ شفاهی با عنوان «تاریخ شفاهی حوزه و روحانیت؛ الزامات، موانع و راهکارها» با حضور حجتالاسلام والمسلمین احمد نجمی پژوهشگر این حوزه، روز سهشنبه 16 آبان 1402 در سالن نشستهای مرکز اسناد در قم برگزار شد.
کد خبر: ۸۵۷۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۹/۰۶
در نشست «سهشنبههای تاریخ شفاهی» مطرح شد؛
اولین جلسه از سلسله نشستهای «سهشنبههای تاریخ شفاهی»، به همت مرکز اسناد انقلاب اسلامی قم و با حضور حاتم ابتسام برگزار شد.
کد خبر: ۸۵۴۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۰۷/۲۹
مجید تفرشی در گفتوگو با روزنامه اعتماد بررسی کرد:
تفرشی: «تردیدی نیست که تاریخ شفاهی یکی از راههای مهم جمعآوری اطلاعات خام برای تدوین و تحلیل تاریخ است که این یکی از راهها با توجه بهشدت و ضعف دیگر اطلاعات جمعآوری شده از منابع دیگر میتواند اهمیت آن بیشتر یا کمتر شود یعنی هر چه اطلاعات ما نسبت به مسائل دیگر کمتر باشد تاریخ شفاهی اهمیت بیشتری مییابد.»
کد خبر: ۷۰۱۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۵/۰۵
آیتالله سید علی غیوری نجفآبادی، در سال ۱۳۰۹ شمسی، در نجفآباد اصفهان متولد شد. وی تحصیلات خود را تا پایان دورهی ابتدایی در زادگاه خود گذراند و سپس به علت علاقه به علوم دینی به تحصیلات حوزوی روی آورد. در سال ۱۳۲۵ رهسپار اصفهان شده و در مدرسهی علمیهی «نیماورد» اصفهان به تحصیل پرداخت و سپس برای تكمیل دانش خویش رهسپار قم شد.
کد خبر: ۴۹۳ تاریخ انتشار : ۱۳۹۳/۰۹/۲۹