بنی‌صدر در آغاز جنگ هشت‌ساله: تنگه هرمز را می‌بندیم
پایگاه اطلاع‌رسانی مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ با آغاز تجاوز رژیم بعث عراق به خاک جمهوری اسلامی ایران، روزنامه کیهان در شماره مورخ ۲ مهر ۱۳۵۹، تصویری از ابعاد نظامی، سیاسی و ژئوپلیتیکی این واقعه ارائه داد. در این راستا، در رأس اخبار و مواضع سیاسی کشور، ابوالحسن بنی‌صدر (رئیس‌جمهور و فرمانده کل قوای وقت) هشداری به جامعه جهانی و کشور‌های حامی عراق داد. وی با تبیین ابعاد استراتژیک این تصمیم تاکید کرد که مسدود کردن تنگه هرمز یک اقدام آنی یا خودخواسته نیست، بلکه واکنشی بازدارنده در برابر رفتار سایر کشور‌ها در قبال این تجاوز خواهد بود. بنی‌صدر تصریح کرد که اگر کشور‌های منطقه (به‌ویژه کشور‌های حاشیه خلیج فارس) و قدرت‌های جهانی در تجاوز به ایران با عراق همکاری کنند، پایگاه‌های خود را در اختیار رژیم بعث بگذارند یا کمک‌های مالی، لوجستیکی و تسلیحاتی به آن ارائه دهند، ایران بلافاصله شریان صادرات نفت و انرژی را در تنگه هرمز مسدود خواهد کرد تا توان اقتصادی حامیان متجاوز را کاملاً فلج سازد. وی در عین حال خاطرنشان کرد که حفظ امنیت ناوبری، عبور و مرور آزاد کشتی‌ها و تداوم صادرات نفت در این شاه‌راه حیاتی بین‌المللی تنها و تنها منوط به بی‌طرفی کامل، مطلق و عملی سایر کشور‌ها در این جنگ است.
در همین زمینه، ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز با صدور اطلاعیه‌هایی جنبه‌های عملیاتی و پشتیبانی نظامی این هشدار را تشریح نمود و از تسلط کامل، فعال و ۲۴ ساعته یگان‌های نیروی دریایی و هوایی کشور بر تمامی پهنه خلیج فارس، دریای عمان و تنگه هرمز خبر داد. ارتش ضمن هشدار نسبت به حضور شناور‌های جنگی خارجی در منطقه اعلام کرد که کلیه تحرکات ناو‌ها و کشتی‌های بیگانه تحت رصد کامل قرار دارد تا در صورت مشاهده کوچک‌ترین اقدام خصمانه یا همراهی عملیاتی با عراق، بلافاصله اقدامات لازم برای متوقف ساختن ناوبری انجام شود. این موضع‌گیری قاطع و اتکا بر موقعیت ممتاز جغرافیایی ایران علاوه بر ایجاد بازدارندگی عمیق و بازداشتن برخی کشور‌های همجوار از ورود علنی به حمایت نظامی از عراق، موجی از نگرانی شدید را در میان قدرت‌های غربی مانند آمریکا و انگلستان نسبت به امنیت انرژی جهان ایجاد نمود. این رویداد به‌وضوح نشان داد که تنگه هرمز و موقعیت ژئوپلیتیکی خلیج فارس فارغ از هرگونه نگرش یا خوانش سیاسی، همواره به عنوان یک اهرم فشار، برگ برنده و ابزار بازدارندگی حیاتی در دست ایران قرار دارد.
در حوزه‌های نظامی و میدانی نیز اخبار واصله از جبهه‌ها نشان‌دهنده عملکرد پدافند شدید ایران و تلفات سنگین نیروی هوایی عراق بود. بر اساس اطلاعیه‌های رسمی، نیرو‌های مسلح ایران موفق شدند بیش از ۲۵ فروند میگ و هواپیمای متجاوز عراقی را در سرتاسر مرز‌ها و فضای هوایی کشور (از جمله تبریز، دزفول، ارومیه، سنندج و کرمانشاه) سرنگون کنند.
از سوی دیگر، مسئولان ارشد کشور با تأکید بر لزوم حفظ آرامش و ارتقای روحیه ملی، خواستار استقامت عمومی شدند. دولت نیز ضمن اعلام فراوانی کالا‌های اساسی و ارزاق عمومی، از مردم خواست تا از خرید‌های هیجانی و بیش از حد نیاز خودداری کنند تا ثبات اقتصادی کشور در شرایط جنگی حفظ شود.
در مجموع، محتوای این روزنامه بیانگر آن است که ایران از نخستین روزهای مواجهه با جنگ تحمیلی، علاوه بر دفاع فعال میدانی و سرنگونی هواپیما‌های متجاوز، از ظرفیت بی‌نظیر ژئوپلیتیکی خود در تنگه هرمز برای مهار مداخلات خارجی و ایجاد بازدارندگی در بین‌الملل حداکثر استفاده را برده است.
