کد خبر: ۹۳۴۵
ویولن‌های گمشده
ماجرای پرونده قطب‌زاده یک سال قبل از اعدام چه بود؟
شاید یکی از عجیب‌ترین اخبار سال‌های نخست انقلاب، اعدام صادق قطب‌زاده نخستین رئیس سازمان صدا و سیمای پس از انقلاب و وزیر امور خارجه آن سال‌ها باشد. قطب‌زاده از نزدیکان حضرت امام بود که در فروردین 61 به اتهام طرح کودتا و تلاش برای ترور حضرت امام بازداشت و چند ماه بعد در 24 شهریور همان سال اعدام شد. یک سال پیش از بازداشت، پرونده‌ای در خصوص معاملات عتیقه برای او تشکیل شده بود که وی در نامه‌ای خطاب به اسدالله لاجوردی دادستان دادگاه‌های انقلاب از خود دفاع کرد.
پایگاه اطلاع‌رسانی مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ صادق قطب‌زاده از نزدیکان حضرت امام در پاریس بود که روز دوازدهم بهمن همراه امام در هواپیمای انقلاب بود. او پس از پیروزی انقلاب، از اعضای شورای انقلاب شد و در زمان دولت موقت، عهده‌دار سازمان صدا و سیما و پس از آن وزیر امور خارجه شد. قطب‌زاده در فروردین ۱۳۶۱ به اتهام طرح کودتا و تلاش برای قتل امام خمینی، بازداشت شد. وی متهم شد که با ریختن مواد منفجره در چاهی در نزدیکی منزل حضرت امام، قصد داشته وی را ترور کند.
یک سال پیش‌تر، اتهاماتی در زمان ریاست او در سازمان صدا و سیما مطرح شد که یکی در مورد محل اقامتش در یک خانه مصادره‌ای بود و دیگری معاملات عتیقه و کالاهای گرانقیمت. قطب‌زاده، دفاعیه‌ای در این زمینه خطاب به اسدالله لاجوردی، دادستان وقت دادگاه‌های انقلاب، نوشت و از خویش دفاع کرد. در سند شماره ۴ به تاریخ چهارم خرداد ۱۳۶۲، براساس مستندات موجود در دادستانی انقلاب، ویولن‌های مزبور به بیت‌المال مسترد نشده است. متن دفاعیه قطب‌زاده در تاریخ ۱۸ شهریور ماه ۱۳۶۰ که در آرشیو «مرکز اسناد انقلاب اسلامی» موجود است، به شرح زیر می‌باشد.
سند شماره ۱
بسمه تعالی
به تاریخ ۱۳۶۰٫۵٫۱۸
برادر آقای لاجوردی، دادستان دادگاه‌های انقلاب، تهران
از قرار مسموع در مذاکراتی که چند روز قبل، از بیت امام امت درباره اینجانب شده بود، جنابعالی به دو نکته اشاره کرده بودید که بدین‌وسیله توضیحات ضروری داده می‌شود:
۱- در مورد محل اقامت اینجانب، نماینده دادستانی انقلاب در مواد مخدر، آقای صادقی قهاره، در تاریخ ۶۰٫۵٫۶ اقدام نموده بودند که در تاریخ ۶۰٫۵٫۱۳ جواب به انضمام مدارک لازم و کافی برای ایشان ارسال گردید و روشن شد که اصولا محل سکونت فعلی اینجانب متعلق به آقای قاسم هراتی که احیانا اموال ایشان مصادره گردیده نمی‌باشد و اینک نیز یک نسخه از همان مدارک که برای امام امت و آقای قدوسی ارسال شده است، برای شما ارسال می‌گردد. چون متاسفانه جواب اینجانب را در دفتر دادستانی وارد نکرده‌اند، لذا لازم است جنابعالی کاملا از ماوقع جریان اطلاع داشته باشید، تا احیانا گزارشی جز واقعیت امر به نظر شما نرسد.
۲- اما در مورد دو دستگاه ویلون که از اموال تلویزیون بوده و بعد از متجاوز از یکسال و نیم که از دوران تصدی اینجانب در آن سازمان می‌گذرد، مدعی شده‌اند که اشیائی قیمتی بوده و در نزد اینجانب است، ذکر توضیحات ذیل ضرورت دارد:
الف: در مورد قیمتی بودن آن اشیا: در زمان تصدی اینجانب در تلویزیون به مواردی برخورد شد که قیمت‌های گزاف برای اشیاء به اصطلاح عتیقه پرداخته بودند، از آن جمله چندین کاسه و ظروف سفالی به اصطلاح عتیقه که چندین میلیون تومان برای آنها پرداخت شده بود که با نظر متخصصین معلوم شد که آنها را با نقوش گذشته تزئین کرده و چند ماهی زیر خاک دفن نموده بودند و سپس به عنوان آثار باستانی از زیر خاک بیرون آورده و جنسی را که حداکثر دو هزار تومان ارزیابی شده بود، به دو میلیون تومان به تلویزیون فروخته بودند و در این رهگذر نیز قاعدتا عده‌ای منتفع شده که تمامی آنها به جز بخشی از فروشندگان آنها از ایران خارج شده بودند. با توجه به آنکه خوشبختانه بخشی از فروشندگان این اجناس تقلبی در ایران بوده و پول آنها نیز پرداخت نشده بود، مسئولین تلویزیون در زمان تصدی اینجانب اقدام نموده و فروشندگان را در مقابل مدارک و واقعیت‌های غیر قابل انکار که ارائه شده بود، قرار داد و خسارت لازم را دریافت نمودند. مدارک امر که حاکی از صرفه‌جوئی میلیون‌ها تومان از بیت‌المال است، ان‌شالله در حسابداری تلویزیون موجود می‌باشد.
بخش دیگری از همین نوع خریدها از آمریکا بود که متاسفانه بهای آنها کاملا پرداخت شده بود. تا آنجا که بخاطر دارم آنها شامل دو دستگاه ویلون و مقدار دیگر از آلات موسیقی به اصطلاح عتیقه بودند که دستگاه‌های ویلون به تهران رسیده و بقیه اجناس در واشنگتن تحت نظر مامور خرید آنها یعنی شخصی بنام سیروس مشایخی بود. ما سعی نمودیم توسط سفارت ایران در واشنگتن قضیه را تعقیب نماییم که آیا این اجناس واقعا عتیقه بوده و ارزش فوق‌العاده دارد یا خیر و سپس تصمیم مقتضی برای اجناس اتخاذ گردد. سفارت ما در واشنگتن پس از مدتی تحقیق اطلاع داد که سیروس مشایخی بقیه اجناس را به غارت برده و اثری از وی نیست. در واقع در همین زمان بود که ما بدون آنکه امکان ارزیابی واقعی قیمت دو دستگاه ویلون را داشته باشیم، اینجانب از تلویزیون به وزارت خارجه رفتم و قضیه‌ای را که ما کاملا تعقیب می‌کردیم، عملا مسکوت ماند و تا چندی قبل دیگر حرف و بحثی از آن نبود.
ب: محل ویلون‌ها کجاست؟
این دو دستگاه ویلون در دفتر اینجانب در تلویزیون در کنار بسیاری دیگر از اجناس و اشیاء موجود بود تا وقتی که به وزارت خارجه رفتم و این دو دستگاه در قسمت داخلی بالای کمدی که در راهروی بین دفتر و اطاق خواب پشت آن است، قرار داشت و همچنان موجود بود.
بعد از تصدی اینجانب آقایان موسوی خوئینی‌ها – حداد عادل - بهزاد نبوی – احمد عزیزی و ابراهیم پیراینده و پس از آنها آقایان هادی ـ احمد غضنفرپور و حداد عادل و سپس آقای فراهی و نیز آقای مبلغی اسلامی و پس از وی یک هیئت منتخب دادستان کل کشور و سپس هیئت سه نفره منتخب ارگان‌های سه‌گانه و منتخب آنها آقای لاریجانی که جمعا در حدود ۱۷ نفر می‌باشند، تصدی رادیو و تلویزیون را بعهده داشته و در همان محل دفتر مشغول بکار بودند، لهذا لازم است که از همه تحقیق شود، شاید کسی از آنها از ماجرا اطلاعی داشته باشد.
با توجه به توضیحات فوق، آنچه مربوط به اینجانب می‌شود، صریحا اعلام می‌دارد که ویلون‌های مورد بحث ابدا نزد اینجانب نیست و از آنها کوچک‌ترین اطلاعی ندارم، به‌خصوص آنکه اکنون یک سال و نیم است که از خاتمه تصدی اینجانب در تلویزیون می‌گذرد و امکان بررسی برای اینجانب علی‌الاصول وجود ندارد و پس از اینجانب نیز عده‌ای مسئول بوده و مرتب تغییر یافته‌اند.
مضافاً آنکه متذکر می‌شوم اینجانب ابدا از آلات موسیقی اطلاعی ندارد و تا بحال نیز به آنها دست نزده و خصوصا آنکه معامله آنها را شرعا جائز نمی‌داند، ولو آنکه به ارث رسیده باشد.
امیدوارم توضیحات فوق مورد توجه قرارگیرد و اگر راهنمایی به نظر جنابعالی می‌رسد، از ارائه آن دریغ نورزید و نیز هرگونه کمکی هم برای حل این مساله از اینجانب برآید تا اموال بیت‌المال صدمه‌ای نبیند با نهایت میل آماده انجام آن هستم.
با احترام
صادق قطب‌زاده
رونوشت: امام امت
سند شماره ۲
بسمه تعالی
کلیه وسایل صادق قطب‌زاده به شرح زیر در تاریخ ـــ تحویل برادر محمود تقوی بازجو گردید:
۱- وجه نقد 20080 ریال
۲- ماشین ریش تراش برقی یک عدد
۳- عینک دو عدد
۴- تسبیح نقره‌کوب یک عدد
۵- تسبیح چوبی بلند یک عدد
۶- کمربند چرمی یک عدد
۷- فندک گازی یک عدد
۸- خودکار فلزی زرد یک عدد
۹- کوپن بنزین وانت 22 برگ
۱۰- کپسول گاز فندک یک عدد
۱۱- چوب سیگار فلزی یک عدد
۱۲- دمپایی قرمز یک جفت
۱۳- پیراهن یک ثوب
۱۴- عبا پارچه‌ای کرم رنگ یک ثوب
۱۵- شورت، جوراب، زیر پیراهن
۱۶- کیف دستی مشکی
۱۷- خودکار معمولی ۴ عدد
۱۸- انگشتر یک عدد
۱۹- قیچی یک عدد
۲۰- قوطی، ادکلن یک عدد
۲۱- ناخن‌گیر
با مقداری شامپو، خمیر دندان، مسواک و لباس از قبیل پیراهن زیر و پیراهن شورت، کمپوت، صابون، سه بسته کلینکس
سند شماره ۳
بسمه تعالی
شورای عالی قضائی
دادگستری جمهوری اسلامی ایران
دادستانی انقلاب اسلامی ارتش
از دادگاه انقلاب ارتش شماره ۲۵۵۴۹ ـ ۶۰۸۰ ویژه
به دادستان انقلاب اسلامی مرکز تاریخ ۶۱٫۶٫۲۴
موضوع: صادق قطب‌زاده
نامبرده به جرم توطئه علیه جمهوری اسلامی ایران در شعبه اول دادگاه انقلاب ارتش محاکمه و محکوم به اعدام گردیده و حکم صادره طی شماره ۶۱/ ۲۴۵۱ – ۶۱٫۶٫۶ مورد تایید شورای عالی قضائی قرار گرفته است. دستور فرمایید فورا حکم اجرا گردد.
رئیس دادگاه انقلاب ارتش
محمدی ری‌شهری
دستخط در حاشیه:
در ساعت ۵/۱۱ بعدازظهر روز ۶۱٫۶٫۲۴ در محوطه زندان اولین، حکم به مرحله اجرا درآمد.
۶۱٫۶٫۲۵
سند شماره ۴
برگ بازجویی و صورت مجلس
جمهوری اسلامی ایران
دادستانی انقلاب اسلامی مرکز
تاریخ ۱۳۶۲٫۳٫۴
معاونت محترم امور اقتصادی
به تاریخ چهارم خرداد ماه یکهزار و سیصد و شصت و دو، پرونده صادق قطب‌زاده به کلاسه شماره ـــ تحت نظر است. پرونده در سال ۶۰ در مورد دو عدد ویولن صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران که توسط متهم دریافت شده، ولی بعد از خاتمه کار به صدا و سیما مسترد نشده، تشکیل گردیده است که ارزش آنها بالغ بر ۴۵۶٬۸۰۰ دلار می‌باشد و به دلیل موقعیتی که وی در آن زمان داشت، استرداد و وصول وجه مذکور از وی عملی نگردید و اکنون با توجه به اینکه وی به دلیل طرح کودتا اعدام گردیده، خواهشمند است جهت وصول حقوق بیت‌المال هرگونه اقدامی لازم می‌دانید، اعلام فرمایید.
۶۲٫۳٫۴
ناصری
