تصاویری از سرکوب مردم معترض به دستگیری امام در 15 خرداد 1342 توسط نیروهای امنیتی و شهربانی رژیم شاه، منتشر شد.
کد خبر: ۵۸۶۳ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۳/۱۸
نخستین مساله‌ای که در بازخوانی موضع جبهه ملی در قبال حماسه 15 خرداد 42 نمود دارد، اختلاف شگرف و بی‌نظمی مطلق در موضع گیری افراد و گروه‌های این جبهه است و با این اوضاع فروپاشی این جبهه پس از این مقطع امری بدیهی بود.
کد خبر: ۵۸۵۵ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۳/۱۳
روایت‌هایی از 15 خرداد
آیت‌الله احمدی میانجی با اشاره به یکی از دیدارهایش با آیت‌الله میلانی می‌گوید: «در يكى از آن جلساتى كه خدمت آقاى ميلانى مى‌رفتيم... از آقاى ميلانى پرسيدم: آقا! كارها به كجا رسيد؟ فرمود: هدف چه بوده است؟ مى‌خواهيد به كجا برسيم؟ اگر هدف اين بود كه براى آقاى خمينى كارى كرده باشيم، بدانيد كه كار آقاى خمينى از خطر گذشته است و ديگر خطرى ندارد، زيرا كار آقاى خمينى آن‌قدر بالا گرفته كه ديگر نمى‌توانند او را محاكمه و يا اعدامش كنند.»
کد خبر: ۵۸۴۳ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۳/۱۳
در اربعین سال 1342 شمسی، در عراق حرکت‌هایی تدارك دیده شد به طوری که حساسیت ساواک را هم برانگیخت. به گزارش اسناد: «... تلگراف واصله از سفارت كبراى شاهنشاهى در بغداد مستند به اطلاع آیت‌الله خالصى نیز حاكى بود كه گویا مغرضین در نظر دارند در ایام اربعین در كربلا، تظاهراتى به راه اندازند، و احتمالا در مقابل سركنسولگرى شعارهایى بدهند. به منظور جلوگیرى از هرگونه اقدام مضر... در كشور عراق هم از طرف سفارت شاهنشاهى مراتب به سركنسولگرى كربلا و همچنین به وزارت امور خارجه عراق اطلاع داده شد تا مراقبت كامل به عمل آورند...»
کد خبر: ۵۲۴۰ تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۷/۲۳
ما از این شهامت و جسارت متحیر ماندیم و سعی کردیم قبل از اینکه امام اتاقشان را ترک کنند خودمان را به اتاق ایشان برسانیم. فکر می کردیم الآن ایشان مثلا از این اتاق پا به فرار می‌گذارند، لذا با عجله به سمت اتاق رفتیم. درب را که باز کردیم دیدیم ایشان خیلی آرام و بدون هیچ اضطرابی لباسشان را پوشیدند و عمامه شان را هم به سر گذاشتند و عبایشان را دارند می‌گذارند دوششان؛ مثل اینکه خودشان دارند تشریف می‌آورند. لذا بدون اینکه برخوردی بکنیم ایستادیم.
کد خبر: ۴۹۴۹ تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۳/۱۳
اسناد روایت می‌کنند:
ساواک جهت مقابله با مبارزات مردم ایران در ماه رمضان 1357 به سازمان‌هاي امنيتي و انتظامي آماده باش داد که «به ائمه جماعات و وعاظ و بانيان مجلس تذكر و تهديد نمايند، اطلاعات لازم را از انقلابيون كسب كنند، عناصر نفوذي را به داخل مجالس اعزام كنند، از عناصر انقلابي مراقبت به عمل آورند، تظاهرات را كنترل نمايند، روحانيون وابسته به اوقاف را فعال كنند، مسئولين اوقاف خود در مراسم شركت نمايند، راديو تلويزيون يك چهره مذهبي از رژيم ارائه دهد، گفتار مذهبي و مصاحبه از راديو و تلويزيون پخش شود، خبر از مراسم مذهبي تهيه نمايند و از مجالسي كه مسئولين محلي شركت مي‌كنند فيلم‌برداري و پخش شود.»
کد خبر: ۴۹۰۶ تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۲/۱۶
برشی از خاطرات مرحوم بیژن حاج‌رضایی
بیژن حاج محمدرضا (حاج رضایی)، فرزند شهید طیب حاج‌رضایی می‌گوید: در همان چهار ماه اولی كه پدرم را گرفته بودند و ما هیچ خبری نداشتیم عمو مسیح به پدرم مراجعه كرد كه ما اگر به آقای خمینی مراجعه کنیم ایشان می‌تواند به ما كمك كند. بعد از رفت و آمدهای زیاد ما خدمت آقا رسیدیم. از حیاط رد شدیم، یك پله‌ای به زیرزمین داشت که از آنجا داخل رفتیم. در انتهای اتاق پذیرایی یك پشتی گذاشته بودند و حضرت امام آنجا نشسته بودند، ما هم نشستیم و خیلی التفات و محبت كردند. عموی من قصه را تعریف كرد و حضرت امام گفتند: «طیب یك جوانمرد است، یك آزاده است من هیچ موقع نمی‌توانم حركتی كه ایشان در حق من كرد را فراموش كنم.»
کد خبر: ۴۸۸۱ تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۲/۰۸
برشی از خاطرات منتشرنشده حجت‌الاسلام سید مرتضی صالحی خوانساری
حجت‌الاسلام صالحی خوانساری خاطرات از فجایع 17 شهریور 1357 را اینگونه روایت می‌کند: من صبح‌های جمعه در دعای ندبه خیابان نیروی هوایی منبر می‌رفتم. 17 شهریور 57 داشتم می‌رفتم از میدان ژاله رد بشوم دیدم جلویم را گرفتند و تانك‌ها چهار طرف میدان مستقر هستند.نیرو پشت نیرو می‌رسید و تانك‌ها و مسلسل‌ها شلیك می‌کردند. یادم هست چند وقت بعد از جریان جمعه سیاه آب از جوی‌های همان خیابان 17 شهریور فعلی بالا زده بود و به خیابان سرازیر شد. شهرداری‌چی‌ها كه آمده بودند زیر پل‌ها را بیل بزنند تا موانع رد بشود جنازه دو تا زن با چادر مشكی را زیر پل پیدا می‌کنند.
کد خبر: ۴۷۶۱ تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۱۲/۱۴
قیام 15 خرداد 1342 فقط در چند شهر به وقوع نپیوست بلکه مردم ایران در شهرهای مختلف کشور در حمایت از مرجع تقلید خود وارد میدان شدند. از این رو، 15 خرداد به یک جنبش سراسری تبدیل شد که نه تنها در طول نهضت، بلکه بعد از پیروزی انقلاب اسلامی نیز به عنوان نقطه عطف تاریخ انقلاب اسلامی مورد توجه مردم بود. لذا به فاصله چهار ماه بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، مردم سراسر کشور، در نخستین سالگرد قیام 15 خرداد بعد از پیروزی انقلاب، طی مراسمی، یاد و نام شهدای 15 خرداد را گرامی داشتند. از آن جمله می‌توان به مراسم بزرگداشت شهدای 15 خرداد در قم، اهواز، اصفهان،تبریز، مشهد، ورامین، قائمشهر، اردبیل، یزد، اراک، یاسوج و ... اشاره کرد که با حضور همگانی مردم و صدور بیانیه برگزار شد.
کد خبر: ۲۸۵۲ تاریخ انتشار : ۱۳۹۷/۰۳/۱۴
انقلاب اسلامی در ورامین
با اعلام خبر دستگیری امام خمینی ملت ایران خیزش دیگری برای مقابله با رژیم پهلوی آغاز کرد. در اولین اقدامات مردم انقلابی ورامین قریب به چندین هزار نفر کفن‌پوش به سمت تهران حرکت کردند که حادثه‌ای عظیم را در تاریخ به ثبت رساندند.
کد خبر: ۹۸۴ تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۳/۱۵
توئیتر مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر کرد
پس از سخنرانی امام خمینی در 14 خرداد سال 42، ماموران رژیم پهلوی در سحرگاه 15 خرداد ایشان را دستگیر کرده و به تهران منتقل کردند.
کد خبر: ۹۸۰ تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۳/۱۵
به دنبال خیزش همگانی مردم ایران در واکنش به بازداشت امام خمینی، بازوی سرکوب رژیم پهلوی به سرعت فعال شد و با وسعت یافتن تظاهرات، محمدرضا پهلوی به کاخ سعدآباد رفت و فرماندهی عملیات سرکوب را شخصا بر عهده گرفت. شواهد حاکی از آن است که محمدرضا پهلوی در قتل‌عام 15 خرداد تنها نبود بلکه آمریکا و رژیم صهیونیستی نیز در این قتل‌عام نقش داشته‌اند. امریکا با مشاوره‌های نظامی و تقویت تسلیحاتی رژیم پهلوی و حمایت از خشونت و قتل عام مردم ایران در 15 خرداد، در قتل عام مردم ایران نقش مستقیم ایفا کردند. نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی نیز چند روز قبل از 15 خرداد، با ارسال نامه‌ای به محمدرضا پهلوی، هماهنگی اسرائیل در سرکوب مخالفان داخلی شاه را به وی ابلاغ کرد. در جای دیگر، جيمز بيل، مستقيماً دولت آمريکا را مسئول سرکوب خونين مردم در اين ماجرا مي‌شمارد.
کد خبر: ۹۶۹ تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۳/۱۵
اینستاگرام مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر کرد
تصاویر 15 خرداد 1342 حضور تانك ها و نظامیان در خیابان های شهر را نشان می دهد که مردم ایران را قتل عام کردند.
کد خبر: ۹۶۶ تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۳/۱۵
پرونده "تطهیر ناشدنی"/بازخوانی وقایع 16 خرداد 1342
روزنامه اطلاعات در صفحه دوم شماره 16 خرداد خود قیام 15 خرداد را شورش كور خواند: «این حوادث هر چه هست و هر هدفی دارد و هر كه آن را آفریده علی المجاله به یك اغتشاش كور انجامیده كه مانند نظائر این نوع اغتشاش تا وقتی كاملا منكوب قدرت مسلح شود مقداری ضایعات جبران ناپذیر جانی و مالی و معنوی و مادی برای مملكت و ملت باقی خواهد گذاشت. »
کد خبر: ۱۳۲ تاریخ انتشار : ۱۳۹۴/۱۱/۰۴
پرونده "تطهیر ناشدنی"/بازخوانی وقایع 15 خرداد 1342
بانك سپه در گزارش سالانه خود درباره وضع اقتصادی كشور در سال 1341 نوشت:با آن كه دولت با اتخاذ تدابیر مختلف توانست از حدت و شدت بحران اقتصادی كشور بكاهد معهذا بسیاری از آثار و شواهد آن هنوز باقی است به طور مثال می توان تعداد روز افزون بیكاران را كه قربانی بحران سابق هستند نام برد.
کد خبر: ۱۲۷ تاریخ انتشار : ۱۳۹۴/۱۱/۰۳