بازخوانی نظریه استراتژیست برجسته آمریکایی؛
زبیگنیف برژینسکی، استراتژیست برجسته آمریکایی و تئوریسین امنیت ملی آمریکا، یکی از معدود نظریه‌پردازان غربی بود که دهه‌ها قبل هشدار داد: «آمریکا هرگز نباید اجازه دهد میان تشیع و ملی‌گرایی ایرانی وحدت ایجاد شود».
کد خبر: ۱۱۱۵۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۵
آبان ۱۳۵۸؛ دیدار بازرگان و برژینسکی در الجزایر
آبان ۱۳۵۸ خبر دیدار محرمانه مهدی بازرگان رئیس دولت موقت با برژینسکی مشاور امنیتی کارتر رئیس‌جمهور آمریکا در رسانه‌های جهان پیچید. یادداشت‌ها و اسناد نشان می‌دهد که موضوع دیدار بیشتر در قالب «بازسازیِ کانال‌های دیپلماتیک، کاهش تنشِ فوری و پیام‌های متقابل» بوده، یعنی نه یک «توافق کلان» بلکه تلاشِ دو طرف برای سنجش اطمینان‌ها و محدود کردن خسارت‌های دیپلماتیک، اما محتوای دقیق مذاکرات تا حدی محرمانه ماند و بعدها محلِ حدس‌ودعوای سیاسی شد.
کد خبر: ۱۰۶۸۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۱
3 آذر| انقلاب ایرانی در خاطرات دولتمردان آمریکایی
زبیگنیف برژینسکی(مشاور امنیت ملی آمریکا در دولت کارتر) در خاطرات خود می گوید که آذرماه 1357 در کاخ سفید درباره بقا سیاسی شاه و چگونگی آن دودستگی ایجاد شده بود. عده ای که خود او سردسته آنان بود معتقدند بودند که جریان باید با توسل به اقدامات نظامی و مشت آهنین حتی بدون اطلاع شاه خاتمه یابد. عده ای دیگر اما معتقد به ایجاد فضای باز سیاسی و میدان دادن به مخالفان سیاسی برای بهبود اوضاع بودند.
کد خبر: ۹۶۲۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۹/۰۳
28 آبان| انقلاب ایرانی در خاطرات دولتمردان آمریکایی
حمایت های بی دریغ آمریکا از شاه از جمله پس از استقرار دولت نظامی ازهاری، حساسیت شوروی را نسبت به این اقدامات بر انگیخت. لئونید برژنف آمریکا را به دخالت نظامی در ایران محکوم کرد و اخطار داد که شوروی اقدامات حمایت گرانه آمریکا را تهدید امنیتی بر علیه خود تلقی می کند.
کد خبر: ۹۶۰۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۸/۲۸
16 آبان | برقراری دولت نظامی ازهاری
از ابتدای پاییز 1357 که تحولات انقلابی صورت عریان خود را بیش از پیش نمایان ساخت دولت آمریکا مطابق با گفته¬های سایروس ونس(وزیر امور خارجه) و سالیوان(سفیر آمریکا در ایران) حمایت بی چون و چرای خود را از شاه حتی در برقراری دولت نظامی ژنرال ازهاری اعلام کرد. این در حالی بود که منصور رفیع زاده آخرین رئیس شعبه ساواک در آمریکا می گوید سیا و دولت آمریکا با همکاری برژینسکی و زاهدی قصد داشتند در سکوت اطلاعاتی با اتکاء بر ژنرال اویسی کودتایی بر ضد شاه در داخل کشور راه بیندازند.
کد خبر: ۹۵۷۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۸/۲۰
مروری بر سیاست‌های بی‌سرانجام دولت کارتر برای حمایت از رژیم پهلوی
اگرچه عوامل زیادی باعث وقوع انقلاب اسلامی‌گردید، اما بدون شک نقش سیاست‌گذاری‌های دولت آمریکا در روند تحولات منجر به انقلاب اسلامی بهمن ۵۷ غیرقابل انکار است. اگرچه این سیاست‌گذاری‌ها عموماً در جهت تثبیت قدرت شاه و به نتیجه نرسیدن فعالیت‌های انقلابیون طراحی می‌شد، اما در عمل نتیجه عکس می‌داد. تمركز كارتر و مجریان سیاست خارجی آمریكا در قضایای صلح كمپ دیوید و مذاكرات سالت دو، سبب شد تا محافل بالای واشنگتن به رویدادهای ایران توجه كافی نكنند. از اوایل آبان ۵۷، نشانه‌های نگرانی از اوضاع ایران در آمریكا آشكار شد و برژینسكی برای اولین بار از خطر سرنگونی شاه در صورت مهار نشدن بحران سخن گفت. آنچه در ادامه می‌آید مروری ست بر سیر تاریخی طرح‌های متعدد آمریکا برای حل بحران ایران که درنهایت هیچکدام به سرانجام نرسید.
کد خبر: ۹۴۲۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۷/۱۵
گزارشی از تحولات کابینه جیمی کارتر پس از شکست عملیات پنجه عقاب
تسخیر سفارت امریکا در تهران توسط دانشجویان پیرو خط امام در آبان ماه 1358 دوران پر فراز و نشیبی را برای دولتمردان امریکایی به ویژه کابینه جیمی کارتر رقم زد. کارتر در ابتدا تلاش‌هایی برای مذاکره انجام داد ولی به نتیجه‌ای نرسید. تا در نهایت عملیات پنجه عقاب به شکستی عمیق در عمر سیاسی او تبدیل شد. عملیات پنجه عقاب فاجعه‌ای بود که با مرگ آمریکایی‌ها، هواپیماهای نظامی ویران‌شده و گروگان‌هایی که هنوز در بند اسارت بودند به پایان رسید. یکی از مهمترین پیامدهای شکست عملیات پنجه عقاب؛ استعفای سایروس ونس وزیر امور خارجه کارتر بود.
کد خبر: ۸۹۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۲/۰۸
انتشار برای نخستین‌بار | انقلاب ایران به روایت اسناد محرمانه امریکا 5
برژینسکی مشاور ارشد کارتر طرح یک اقدام نظامی در جهت انتقام از تسخیر سفارت را آماده کرد و در قالب گزارش «اتاق سیاه» به ارائه داد. دستخط کارتر بر حاشیه این پیشنهاد نشان از اهمیت آن دارد. این گزارش حاوی تصویری بسیار رعب‌آور از فضای داخلی ایران است و به احتمالاتی همچون جنگ داخلی، تجزیه و دخالت نظامی اتحاد جماهیر شوروی می‌پردازد، در پایان پیشنهاداتی برای کارتر در جهت تأمین منافع آمریکا و حفاظت از آمریکایی‌های ساکن در ایران ارائه کرده است. این پیشنهادها از همکاری و تحریک برخی قبایل و طوائف ایرانی تا تحریک گروهی از ایرانیان ساکن در آمریکا برای تشکیل دولت جایگزین و حتی دخالت مستقیم نظامی آمریکا در ایران را شامل می‌شود.
کد خبر: ۸۷۴۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۱/۱۷
انتشار برای نخستین‌بار | انقلاب ایران به روایت اسناد محرمانه امریکا 2
این مکالمه عجیب‌وغریب که شش دقیقه طول کشید، نشان‌دهنده سردرگمی و بلاتکلیفی واشنگتن درباره وضعیت و آینده ایران هم هست. برژینسکی چند بار تأکید می‌کند که از شاه و دولت پهلوی حمایت می‌کند و تصریح می‌کند که کارتر هیچ قصدی برای اقدام بر خلاف میل و تصمیم شاه ایران ندارد. بااین‌حال، برژینسکی نمی‌تواند نگرانی خود را از وضعیت ایران پنهان کند: «البته اگر دولت پهلوی امتیازات و حمایت‌های بی‌حسابی اعطا کند می‌تواند منجر به بروز انفجار بزرگ‌تر اعتراضات در ایران شود»
کد خبر: ۸۶۷۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۲/۱۰/۲۵