کد خبر: ۱۰۱۸۲
دزدی از خانه ملت
پول‌هایی که از صندوق مجلس به حساب شخصی رئیس واریز می‌شد
به طوری که بیژن کوچکی کارمند امور مالی مجلس شورای ملی اظهار می‌دارد در اسفند ۱۳۵۲ مبلغ ۲۰۰ هزار تومان از صندوق مجلس به حساب شخص مهندس ریاضی رئیس مجلس به شماره حساب ۷۹۳۲۲ بانک ملی شعبه مرکز ریخته شده است.
پایگاه اطلاع‌رسانی مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ عبدالله ریاضی، آخرین رئیس مجلس شورای ملی در دوران پهلوی، در سال ۱۲۸۵ خورشیدی متولد شد. او یکی از صد دانش‌آموز برگزیده‌ای بود که از بورسیه دولت برای ادامه تحصیل در اروپا بهره‌مند شد. پس از بازگشت به ایران، به‌سرعت در مسیر پیشرفت اداری قرار گرفت و به ریاست دانشکده فنی دانشگاه تهران رسید. اندکی بعد، با حمایت دربار و شخص شاه، به عنوان رئیس مجلس شورای ملی منصوب شد.
ریاضی دقیقا همان چهره‌ای بود که محمدرضا شاه برای پیشبرد اهداف خود در مجلس به آن نیاز داشت؛ فردی فرمان‌پذیر، فاقد اراده مستقل سیاسی، و کاملا همسو با خواست‌های دربار. در تمام دوران ریاست او بر مجلس، این نهاد عملا به ابزار تأیید و تصویب بی‌چون‌وچرای لوایح دولتی بدل شد. مهم‌ترین نمونه از این روند، تصویب لایحه‌ی ننگین کاپیتولاسیون بود که در زمان ریاست او بر مجلس به تصویب رسید؛ لایحه‌ای که موجی از اعتراضات را در سطح جامعه برانگیخت و یکی از جرقه‌های اصلی انقلاب اسلامی شد.
هرچند عبدالله ریاضی در دوران تحصیل از دانشجویان ممتاز به شمار می‌رفت، اما در عرصه سیاست، عملکردی بسیار ضعیف و انفعالی داشت. او چنان از پویایی سیاسی تهی بود که حتی برخی اطرافیان رژیم نیز او را جزو «عقب‌مانده‌ترین» سیاستمداران دوران پهلوی می‌دانستند.
با پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، گذشته سیاسی ریاضی و نقش او در ساختار قدرت پهلوی مورد بازخواست قرار گرفت. وی در نهایت در سال ۱۳۵۸ اعدام شد.
سند پیش رو، که برگرفته از گزارش‌های سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) در اسفند ۱۳۵۲ است، تصویری گویا از فساد مالی در بالاترین سطوح نهاد قانون‌گذاری حکومت پهلوی ارائه می‌دهد. طبق این گزارش، مبلغ قابل توجهی از بودجه عمومی – معادل ۲۰۰ هزار تومان – مستقیما از صندوق مجلس شورای ملی به حساب شخصی مهندس عبدالله ریاضی، رئیس وقت مجلس، واریز شده است. این اقدام، آن‌گونه که در تحلیل‌ها و نظریه‌های پی‌درپی ساواک نیز آمده، نه‌تنها فاقد شفافیت قانونی است، بلکه موجب تردید و بی‌اعتمادی شدید در میان کارکنان اداری مجلس شده است.
نکته قابل تأمل در این سند، آن است که خود ساواک نیز به تکراری بودن و استمرار تخلفات مالی از سوی رئیس مجلس اشاره می‌کند و از وجود گزارشات مشابه در گذشته خبر می‌دهد.
متن سند
تاریخ: ۵۳/۰۱/۲۸
موضوع: مهندس ریاضی رئیس مجلس شورای ملی
به طوری که بیژن کوچکی کارمند امور مالی مجلس شورای ملی اظهار می‌دارد در اسفند ۱۳۵۲ مبلغ ۲۰۰ هزار تومان از صندوق مجلس به حساب شخص مهندس ریاضی رئیس مجلس به شماره حساب ۷۹۳۲۲ بانک ملی شعبه مرکز ریخته شده است.
نظریه شنبه: تصور می رود مبلغ مزبور برای پاداش‌های محرمانه به حساب نامبرده ریخته شده است.
نظریه سه‌شنبه: به حساب گذاشتن پول مجلس در حساب شخصی مهندس ریاضی عمل صحیحی به نظر نمی‌رسد زیرا بین کارمندان این توهم پیش می‌آید که مقداری از این پول مورد استفاده رئیس مجلس قرار می‌گیرد.
نظریه چهارشنبه: در مورد استفاده نابجای آقای مهندس ریاضی از بودجه مجلس شورای ملی قبلا نیز گزارشاتی ارسال شده است در این مورد قبلا به دفتر ویژه منعکس گردیده است.
نظریه شنبه: تصور می رود مبلغ مزبور برای پاداش‌های محرمانه به حساب نامبرده ریخته شده است.
نظریه سه‌شنبه: به حساب گذاشتن پول مجلس در حساب شخصی مهندس ریاضی عمل صحیحی به نظر نمی‌رسد زیرا بین کارمندان این توهم پیش می‌آید که مقداری از این پول مورد استفاده رئیس مجلس قرار می‌گیرد.
نظریه چهارشنبه: در مورد استفاده نابجای آقای مهندس ریاضی از بودجه مجلس شورای ملی قبلا نیز گزارشاتی ارسال شده است در این مورد قبلا به دفتر ویژه منعکس گردیده است.
در پرونده ۷۹۱۵۴ بایگانی شود.
