برژینسکی: نباید اجازه دهیم شیعه با ایران‌گرایی متحد شود! + فیلم
پایگاه اطلاع‌رسانی مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ در سال ۲۰۰۴، در اوج هرج‌مرج عراق، برژینسکی در گزارشی تحت عنوان «ایران: فرارسیدن زمان رویکردی جدید» هشدار داد: فشار نظامی و تحریک قومیت‌ها، ایران را به «سنگربندی مستحکم در برابر غرب» تبدیل خواهد کرد که از «تمدن کهن و ایمان مذهبی» تغذیه می‌کند.
خطری به نام ملی گرایی مذهبی!
برژینسکی در تحلیل‌های فراتر از عامه سیاستمداران آمریکایی، معتقد بود که «ملی‌گرایی مذهبی تهدیدی بسیار جدی‌تر از تشیع برای منافع غرب است». به باور او، «جمهوری اسلامی منحصر در تشیع با تمام خصومتش، قابل کنترل است، چون در چارچوب مذهبی عمل می‌کند. اما ظهور یک ملی‌گرایی مذهبی، مستقل و تمدنی در ایران، می‌تواند وحدتی واقعی در میان مردم ایجاد کند و نفوذ منطقه‌ای ایران را از قالب شیعی فراتر ببرد. این برای نظم جهانی غرب، خطرناک‌تر از حکومت آخوندی است».
چرا؟
یک قدرت شیعیِ محدود قابل مهار است، اما تمدنی زنده که «هویت باستانی» را با «اراده مدرن» پیوند می‌زند، نه قابل تهدید، نه قابل خرید و نه قابل شکست خواهد بود. این سخن او دقیقاً پیش‌بینی ظهور ایران به عنوان «تمدن - دولت» (Civilization- State) است که از مرز‌های ایدئولوژی فراتر رفته و به الگویی الهام‌بخش برای کل جبهه مقاومت تبدیل شده است.
«بازدارندگی تمدنی»؛ واهمه اصلی غرب از ایران
در معادلات قدرت ناظر به ایران برژینسکی، معمولاً از سه مؤلفه «قدرت سخت» (موشک)، «قدرت نرم» (فرهنگ) و «بازدارندگی هسته‌ای» دم می‌زد. اما واهمه اصلی برژینسکی که به نظر او مهمترین این موارد بود؛ مؤلفه‌ای است که خود آن را «سینرژی تمدنی» (Civilization Synergy) می‌نامد.
تلفیق «تشیع» و «ایرانیت» در یک زیست‌بوم سیاسی، یک ابرقدرت ترکیبی می‌سازد که در آن، این دو بال معرفتی بار دیگر عاملیت را به تمدن ایرانی-اسلامی بازگردانده و به مثابه بزرگترین بدیل تمدن غرب نسخه‌ای ایجابی و نه تقلیدی در راستای برون رفت از وضعیت تعلیق گونه موجود بر ما نمایان می‌کند.
