قاب‌های تاریخی انقلاب؛
روزهای میانه بهمن ماه ۵۷ خیابان های شهرهای مختلف ایران صحنه حمایت های گسترده مردمی از نخست وزیری بازرگان به توصیه امام خمینی بود.
کد خبر: ۱۰۹۵۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۶
۳۰ دی ۱۳۵۹؛ آزادی آمریکایی‌ها ۴۴۴ روز پس از تسخیر سفارت
پس از گذشت ۴۴۴ روز از تسخیر سفارت آمریکا؛ ۵۲ آمریکایی باقیمانده در ایران سی‌ام دی ماه ۱۳۵۹ آزاد شدند. مهدی بازرگان که در آن روزها نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی بود در پاسخ به سوال خبرنگاری نظرات خود را درباره آزادی گروگان‌های آمریکایی اظهار کرد.
کد خبر: ۱۰۹۲۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۳۰
ماجرای مخالفت شهید مفتح با نظر بازرگان؛
شهید مفتح با حفظ چارچوب‌های دینی و انقلابی؛ فضا را برای حضور طیف‌های مختلف سیاسی فراهم می‌کرد. اما با هوشیاری نسبت به مواضع افراد، اجازه انحراف جریان مبارزه از خط اصیل انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی را نمی‌داد. یکی از مصادیق مهم در این رابطه واکنش شهید مفتح به سخنان مهندس بازرگان در روزهایی است که مبارزات در سال ۵۷ به اوج خود رسیده بود. روایت ماجرا و آنچه گذشت را محمدمهدی مفتح در خاطرات خود روایت کرده است.
کد خبر: ۱۰۸۳۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۰۱
آبان ۱۳۵۸؛ دیدار بازرگان و برژینسکی در الجزایر
آبان ۱۳۵۸ خبر دیدار محرمانه مهدی بازرگان رئیس دولت موقت با برژینسکی مشاور امنیتی کارتر رئیس‌جمهور آمریکا در رسانه‌های جهان پیچید. یادداشت‌ها و اسناد نشان می‌دهد که موضوع دیدار بیشتر در قالب «بازسازیِ کانال‌های دیپلماتیک، کاهش تنشِ فوری و پیام‌های متقابل» بوده، یعنی نه یک «توافق کلان» بلکه تلاشِ دو طرف برای سنجش اطمینان‌ها و محدود کردن خسارت‌های دیپلماتیک، اما محتوای دقیق مذاکرات تا حدی محرمانه ماند و بعدها محلِ حدس‌ودعوای سیاسی شد.
کد خبر: ۱۰۶۸۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۱
گزارش ساواک از یک غروب بهاری
«در ده ماه پیش توسط اعضای منتخب جبهه ملی در این محل طی یک جلسه به اینجانب مأموریت داده شد تا تشکیلات جبهه ملی را تقویت نموده و به طور محرمانه انجمن را تشکیل دهم و این کار را کردم و شعباتی نیز در دانشگاه و سایر مناطق شروع به فعالیت نمود و درنتیجه یک دولت نیم انقلابی به وجود آمد.»
کد خبر: ۱۰۲۷۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۲/۲۸
راستی‌آزمایی یک ادعا
آنچه پس از دیدار مهندس مهدی بازرگان با امام خمینی در پاییز ۱۳۵۷ روی داد، صدور بیانیه نهضت آزادی ایران با عنوان «آیا وقت آن نرسیده است که نظام حاکم واقع بین باشد» در تاریخ ۱۴ آبان ۱۳۵۷ بود که در آن به صورت علنی «دو حقیقت و واقعیت» تحولات سیاسی آن برهه حساس تاریخی را بیان می‌کند: عدم مشروعیت و مقبولیت رژیم پهلوی و اذعان به رهبری بلامنازع امام خمینی.
کد خبر: ۱۰۰۶۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۱۲/۱۵
۱۶ بهمن| انتخاب مهندس بازرگان به نخست‌وزیری
«ساعت ۱۰ صبح روز جاری حدود هفت هزار نفر از طبقات مختلف مردم به منظور جانبداری از انتخاب مهدی بازرگان در خیابان‌های رضاییه به راهپیمایی پرداخته و در ساعت ۱۲ بدون اتفاق و درگیری متفرق گردیدند.»
کد خبر: ۹۹۳۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۱۱/۱۶
به روایت آیت‌الله مهدوی کنی
ایشان فكر می‌كردند كه با حكومت مشروطه سلطنتی می‌شود مملكت را اداره كرد و از سوی دیگر در سیاست خارجی به تنش‌زدایی و سیاست موازنه‌ی منفی اعتقاد داشتند آن‌ها معتقد بودند كه بایستی ما همان سیاستی را كه دكتر مصدق انتخاب كرده بود ادامه بدهیم و سیاست تنش‌زدایی و نزدیكی به غرب را می‌پسندیدند.
کد خبر: ۹۸۹۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۱۱/۰۴
به روایت اسناد
«در تاریخ ۵۷/۸/۱۵ آقای فیروزآبادی نماینده مجلس به یکی از دوستانش اظهار داشته که مهندس بازرگان به او گفته است در پاریس به پای خمینی افتاده است و او را بوسیده که که قبول کند سلطنت باقی بماند و مخالفین حکومت تشکیل بدهند و شاهنشاه فقط سلطنت کنند و دولت حکومت کند.»
کد خبر: ۹۸۵۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۱۰/۲۴
به روایت آیت‌الله عباسعلی عَمید زنجانی:
آیت‌الله عباسعلی عَمید زنجانی می‌گوید: «يكى از خط مشى‌هاى امام اين بود كه از افراد تا آنجائى كه امكان دارد استفاده بشود، تا آن لحظه‌اى كه ثابت بشود كه غير قابل استفاده هستند... سنت و سيره امام اين طور بود كه از افراد تا آنجائى كه امكان‌پذير است استفاده بشود، ما اصلاً انتظار علم غيب از امام نداريم و نبايد هم داشته باشيم... ».
کد خبر: ۷۵۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۱۱/۱۶
ویژه‌نامه انتخابات ریاست‌جمهوری| دوره چهارم
تعداد پنجاه نفر برای چهارمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری نامزد شده بودند که شورای نگهبان صلاحیت 47 نفر از جمله مهندس مهدی بازرگان، دکتر ابراهیم یزدی، احمد صدر و حاج سید جوادی را رد کرد. در پی رد صلاحیت مهندس بازرگان رسانه‌های خارجی به تبلیغات وسیع و دامنه‌دار درباره ادعای عدم وجود آزادی انتخابات در ایران پرداختند.
کد خبر: ۶۸۸۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۳/۱۰
با پیروزی انقلاب اسلامی مهدی بازرگان به نمایندگی از نهضت آزادی در راس دولت موقت قرار گرفت اما سرانجام در نیمه آبان 58 و پس از تسخیر لانه جاسوسی، این دولت استعفا داد. از این پس تقابل علنی نهضت آزادی با انقلاب اسلامی وارد فاز تازه‌ای شد و تعارض ذاتی تفکر و ایدئولوژی حاکم بر نهضت آزادی ایران با ایدئولوژی جریان ولایی منجر به رویارویی آن نهضت با نظام جمهوری اسلامی ایران گردید. این تقابل به هنگام برگزاری انتخابات‌ها بیشتر رخ نشان می‌داد.
کد خبر: ۶۸۵۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۰۲/۲۷
دکتر جواد منصوری
به دنبال کارشکنی‌های حزب دموکرات کردستان، روز اول فروردین 1358 هیئتی از طرف امام و دولت موقت به سرپرستی آیت‌الله طالقانی در قالب هیئت حسن نیت به سنندج اعزام شد. دولت بازرگان سعی در کاهش تشنّج در منطقه از طریق مجاری دیپلماسی داشت. از این‌رو بازرگان در 7 فروردین 58 سرلشکر قرنی را به خاطر اینکه معتقد بود باید در کردستان به شکل قاطعی عمل کرد تا رویکردهای جدایی‌طلبانه و تجزیه‌طلبانه گسترده نشوند؛ برکنار کرد. علی‌رغم همه فراز و نشیب‌ها، اقدامات گروهها در کردستان تا پایان سال 1358 و حتی سال 1359 ادامه یافت. با این حال آغاز جنگ تحمیلی و بسیج نیروها‌ی رزمنده، تأثیر تعیین کننده‌ای در شکست جریان تجزیه‌طلب داشت.
کد خبر: ۶۷۵۹ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۱۲/۳۰
ابوالحسن بنی‌صدر، رضا پهلوی، مهدی بازرگان و سازمان مجاهدین خلق از جمله مخالفین صدور حکم ارتداد سلمان رشدی بودند.
کد خبر: ۶۶۲۸ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۱۱/۲۵
امام خمینی پس از وعده خود در بهشت زهرا مبنی بر تعیین دولت، بر اساس حق قانونی ناشی از آرای اکثریت قاطع ملت ایران، در جلسه‌ای با اعضای شورای انقلاب، طی حکمی مهدی بازرگان را مأمور تشکیل دولت موقت می‌کنند. یکی از مهمترین دلایلی که شورای انقلاب، بازرگان را شایسته نخست‌وزیری می‌دانست، سابقه وی در امور اجرایی، سیاسی و دینی بود. از مهمترین اقدامات اجرایی بازرگان که از او یک شخصیت با تجربه ساخت، همان مأموریت خلع ید انگلستان از شرکت نفت بود.
کد خبر: ۶۵۹۸ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۱۱/۱۵
در بخشی از این گزارش آمده: « مهندس بازرگان می‌گفت: ما هرگز برنامه‌اى براى تضعیف مقام سلطنت نداریم و با توده‌ای‌ها هم‌همکارى نخواهیم نمود و می‌خواهیم فقط از آزادى در ایران دفاع کنیم...».
کد خبر: ۶۵۳۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۰/۱۰/۲۹
به مناسبت 8 دی ماه 1357
اعتصاب در صنعت نفت، رژیم شاه را کاملاً وحشت‌زده کرد. شاه در نطق 15 آبان خود گفت: موج اعتصابات موجب شده «تا چرخ‌های اقتصاد مملکت و زندگی روزمره‌ی مردم فلج شود و حتی جریان نفت که زندگی مملکت به آن بستگی دارد قطع گردد تا عبور و مرور روزانه و تأمین مایحتاج زندگی مردم تعطیل شود».
کد خبر: ۶۴۷۰ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۱۰/۰۸
شما بپرسید| پاسخ حمیدرضا اسماعیلی
حمیدرضا اسماعیلی گفت: همانطور که بسیاری از گونه‌های فرهنگ غربی در ایران به صورت تقلیدی و نادرست مورد توجه قرار گرفت، لیبرالیسم هم به همین سرنوشت دچار شد. در حقیقت جریانی که به معنای واقعی به فلسفه لیبرالیسم پی برده و به آن متعهد باشد، در میان هیچکدام از جریان‌ها مشاهده نمی‌شود. حتی اگر در میان رجال و شخصیت‌های سیاسی بتوان فردی را متعهد به لیبرالیسم شناخت، اما این قابل تعمیم به گروهها و جریان‌های سیاسی نیست. در ایران پس از انقلاب، رجال سیاسی تلاش کرده‌اند لیبرالیسم را با آموزه‌های فلسفی توجیه و تشریح کنند، درحالی که همین رویکرد با فلسفه لیبرالیسم در تضاد است.
کد خبر: ۶۳۸۲ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۹/۰۳
«امریکا» در خاطرات حسن روحانی
حسن روحانی می‌گوید: «مهندس بازرگان می‌گفت: اینکه امام می‌گوید شاه باید از کشور برود، تا من به کشور برگردم، اشتباه است. مگر شدنی است؟! شما با امام صحبت کنید، با ایشان بحث کنید، بلکه بتوانید ایشان را قانع کنید. از امام بخواهید نگوید تا شاه نرود، من به ایران برنمی‌گردم. این تقریباً تعلیق به محال است. به ایشان گفتم: همین امروز امام در سخنرانی خودشان بر این مسئله تأکید داشتند که سخن همه مردم ایران یک چیز است و آن «مرگ بر پهلوی» است. »
کد خبر: ۶۳۵۱ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۸/۱۸
بازنشر
در جریان انتخابات اولین دوره مجلس شورای اسلامی، مهدی بازرگان با صدور اعلامیه از مسعود رجوی، سرکرده گروهک منافقین حمایت کرد و گفت: «برای تامین وحدت و حقوق گروه‌های اقلیت امیدواریم آقای "مسعود رجوی" که معرف جناح پرشوری از جوانان با ایمان می‌باشد نیز به مجلس راه یافته، موفق به همکاری صادقانه با گروه‌های با حسن نیت و در خدمت به خدا و خلق بشود.»
کد خبر: ۵۸۸۳ تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۳/۲۵