مرکز اسناد انقلاب اسلامی

روزشمار فتنه|  23 خرداد 1388
وزیر کشور در نشست خبری خود با بیان اینکه نماینده‌های كاندیداها از ابتدا تا پایان شمارش آرا برسر صندوق‌ها حضور داشتند، گفت: ... هیچ مستندی از تخلفی كه در نتایج انتخابات اثرگذار باشد نداشتیم و اگر ارائه شود، پیگیری خواهد شد.
در اولین دوره انتخابات ریاست جمهوری، عواملی مانند مخالفت امام با کاندیداتوری شهید بهشتی، منتفی شدن کاندیداتوری جلال‌الدین فارسی، حمایت برخی از نزدیکان امام از بنی‌صدر و... از جمله موارد مهم در پیروزی بنی‌صدر در انتخابات بود. بنی‌صدر پس از احراز پست ریاست جمهوری، برای قبضه همه جانبه قدرت، اهدافی چون دوباره‌سازی مراکز قدرت، از دور خارج‌کردن تدریجی سپاه پاسداران، دادگاه‌های انقلاب و کمیته‌ها و ادغام آنها در سایر سازمان‌های دولتی، کاستن نفوذ روحانیون و همچنین ایجاد طرحی برای بهسازی و توسعه اقتصادی کشور را در دستور کار خود قرار داده بود. اقدامات او واکنش اقشار مختلف جامعه را در پی داشت و سرانجام باعث عزل او از فرماندهی کل قوا و سپس ریاست‌جمهوری شد.
روزشمار فتنه|  22 خرداد 1388
روز 22 خرداد، سیدمحمد خاتمی ضمن حضور در حسینیه جماران و انداختن رأی خود به صندوق، در جمع خبرنگاران اعلام کرد: «همه باید آنچه مردم انتخاب می‌كنند بپذیرند و از رأی مردم تمكین كنند.»
به بهانه سالمرگ کرمیت روزولت
19 خرداد 1379 کرمیت روزولت در سن 84 سالگی مرد. او سال 1332 به فرماندهى عمليات علیه مصدق انتخاب شد. محمدرضا پهلوی اعتراف مى‌كند كه پس از كسب اطمينان نسبت به حمايت بى‌دريغ آمريكا و انگليس، با دوستم كرميت روزولت، تصميم گرفتم رأسا وارد عمل شوم. روزولت با فرماندهی کودتای 28 مرداد موجبات سرنگونی دولت دکتر محمد مصدق و بازگشت شاه به قدرت را فراهم کرده بود. او در مورد هزینه کودتا در خاطراتش مى‌نويسد: «ما يک صندوق آهنى عظيم‌الجثه در دفتر معاونم داريم... اين صندوق غرق در پول ايرانى است. ... ما معادل يك ميليون دلار در گاوصندوق داريم. متحدين و قدرت مالى ما معين شد.» 
حجت‌الاسلام والمسلمین سید محمود دعایی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی یکی از چهره‌های نزدیک به رهبری نهضت به شمار می‌رفت. او که فعالیت‌های سیاسی خود را از اوایل دهه 40 آغاز کرده بود، در سال 46 ناچار به خروج از ایران شد. او پس از این سال در سفرهای متعدد به عراق، لبنان، اردن، عربستان وبرخی از کشورهای اروپایی نقش مهمی در هماهنگی نیروهای ضدرژیم پهلوی ایفا کرد. او پس از سال‎ها اقامت در عراق و همراهی با امام به پاریس رفت و در پرواز انقلاب همراه با بنیانگذار جمهوری اسلامی در۱۲ بهمن ۵۷ به ایران برگشت و فعالیت‌های خود را در نظام جمهوری اسلامی ایران ادامه داد.
دکتر رشید جعفرپور
در جدال بین دو مکتب مسلط در این چند دهه، در سال 1357 در ایران، انقلابی به وقوع پیوست که با انقلاب‌های دو سه قرن اخیر که بر اساس دو ایدئولوژی لیبرالیسم و مارکسیسم شکل گرفته‌اند تفاوت ماهوی داشته است؛ شعار اصلی انقلاب اسلامی ایران در طی دوران شکل‌گیری و نیز بعد آن، این بوده"نه شرقی، نه غربی". معمار این انقلاب یک روحانی برجسته بوده که تحصیلات خود را تا بالاترین مرحله حوزوی(مرجعیت) طی کرده و به سان یک شخصیت دینی تمام عیار توانسته بر اساس الگوی "امام _ امت" با مردم خود صادقانه مسائل مربوط به انقلاب را طرح و اقدام نماید. خطاب او در تمام مراحل انقلاب از سال 41 الی 57 و از آن زمان تا سال 68، با تعبیر قرآنی "یا ایهاالناس" به همه گروه‌ها و طبقات مردم بوده است.
قیام خونین مردم در  ۱۵ خرداد سال 1342، نقطه عطفی در مبارزات ملت ایران بود که آینده نهضت را تحت تأثیر قرار داد. این قیام به مبارزات نمایشی، پارلمانتاریستی و سرگرم کننده پایان داد؛ شکافی عمیق میان مردم و شاه پدید آورد و راه نوین رویارویی و مبارزه ریشه‌ای با رژیم ستمشاهی را هموار کرد. نقش‌آفرینان قیام مقدس ۱۵ خرداد با فریاد «مرگ بر شاه»، «ما شاه نمی‌خواهیم»، «مرگ بر این دیکاتور»، «دیکتاتور برو گمشو» و... نخستین گامها را در راه براندازی رژیم شاهی و رویارویی با دشمن اصلی برداشتند، حماسه‌آفرینان 15 خرداد هرگونه گفتگوی پنهانی و کنار آمدن با دشمن را خیانت به آرمانهای اسلامی می‌دانستند، مقابله با تز جدایی دین از سیاست، فروپاشی دیوار سیاه رضاخانی میان حوزه و دانشگاه، مبارزه با زورمداران و جهانخوران، طرح شعار نه غربی -نه شرقی و.. از دیگر دستاوردهای قیام 15 خرداد در نهضت اسلامی بود.
  زوایای پیدا و پنهان نفت در ایران
7 خرداد 1280 اولین قرارداد مهم بهره‌برداری از معادن نفت ایران به مدت 60 سال به ویلیام ناکسی دارسی از اتباع انگلستان واگذار شد.برخی از مفاد این امتیاز در دوره رضاشاه دستخوش تغییراتی گشت. این اتفاق در سال 1933 میان دو کشور صورت گرفت و به قرارداد جدیدی با عنوان قرارداد 1933 منجر گردید. انعقاد قرارداد 1933 بزرگترین خیانتی بود که یک دولت برای حفظ منافع بیگانگان علیه مردمش مرتکب شد و قطعا می‌توان حدوث کودتای ننگین 28  مرداد و ایجاد دولت نظامی زاهدی در سال 1953 میلادی را نیز علت و دلیلی بر لغو قرارداد 1933 در فرآیند ملی شدن صنعت نفت ایران دانست که پس از آن هم پیدایش و ایجاد فضای استعماری نوین  با تشکیل کنسرسیوم نفتی انگلیسی – آمریکائی را ادامه زنجیره نوین امپریالیستی تا وقوع انقلاب اسلامی ایران  دانست.
تطهیر ناشدنی
پس از روی كار آمدن محمدرضا پهلوی، انگلیس برای نظارت هرچه بهتر به اعمال شاه و نیز هدایت وی به سمت منافع بریتانیا، عوامل خود را به روش‌های گوناگون در اطراف شاه مستقر كرد. در این دوران سفارت انگلیس نقش مهمی در دستیابی اشخاص به مقامات و مشاغل مهم داشت. پس از ملی شدن نفت، انگلیس و آمریكا به منظور كنترل اوضاع ایران به فكر تشكیل سازمان‌های اطلاعاتی افتادند، تا بتوانند منافع خود را تضمین كنند. در بحبوحه انقلاب اسلامی، شاه سفرای دولت‌های انگلیس و آمریكا را به عنوان مشاورین خود برگزید تا بتواند با راهنمایی‌های آنان در مقابل امواج توفنده انقلاب، سدی را به وجود آورد. اما نه شاه و نه اربابان آمریکایی و انگلیسی او نتوانستند در مقابل انقلاب عظیم مردم مقاومت کنند.
به بهانه دیدار مریم رجوی و مایک پمئو
به دنبال تسخیر سفارت آمریكا در تهران، اعضا و هواداران سازمان به منظور جبران این عقب‌ماندگی استراتژیك، در تصرف ساختمان كنسولگری‌های تعطیل‌شده آمریكا در تبریز و اصفهان مشاركت كردند كه نسبت به بیرون راندن آن‌ها قبل از هرگونه سوءاستفاده در كارزار تبلیغاتی اقدام گردید. توجه به درآمد مندرج در نشریه رسمی سازمان درباره تصرف كنسولگری آمریكا در اصفهان، به ویژه بخش مربوط به نام‌گذاری آمریكا به «ائمه كفر» و برعهده گرفتن «اعدام مستشاران مزدور آمریكایی» قبل از انقلاب و افتخار به این اعدام‌ها، جالب توجه است.
۸