بهروایت اسناد
اسناد ساواک و گزارشهای محلی نجفآباد نشان میدهد که همزمان با آغاز سال تحصیلی ۱۳۵۷، مدارس این شهر به یکی از مهمترین کانونهای فعالیتهای اعتراضی تبدیل شده بودند. گسترش شعارهای انقلابی در دبیرستانها و مدارس راهنمایی، نگرانی مسئولان محلی و امنیتی را برانگیخته و آنان را به اتخاذ تدابیر مختلف برای کنترل فضای آموزشی و شناسایی دانشآموزان فعال واداشته بود.
کد خبر: ۱۱۵۱۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۷/۰۸
بخش اول| بولتن اقدامات یک ساله امنیت داخلی ساواک در سال ۱۳۵۴
اسنادی که در ادامه مورد بررسی قرار گرفتهاند قسمتهای ابتدایی یک بولتن ویژه از ساواک با عنوان «اقدامات یک ساله امنیت داخلی ساواک در امر مبارزه با فعالیتهای ضد ملی» است که در روزهای پایانی سال ۱۳۵۴ (تاریخ ۲۵ / ۱۲/ ۵۴) نهایی شده است. نوشتار حاضر بر پایه خوانش قسمت ابتدایی این سند، ناظر بر عملکرد دستگاه امنیت اطلاعی رژیم پهلوی در بازه زمانی ۱۳۵۲ تا ۱۳۵۴ در برخورد و رسیدگی به گروهها و جریانات مخل امنیت داخلی و روشهای بهکار گرفته در مقابل آنان تنظیم شده است.
کد خبر: ۱۱۴۳۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۶/۰۲
به روایت منوچهر هاشمی؛
در قلب دوران حاکمیت پهلوی دوم، جزیره استراتژیک خارک نه زیر سلطه دولت مرکزی، که در تصرف یکی از اقمار محلی نفوذ انگلیس بود؛ مردی که گمرکات را در اختیار داشت و مانع از احداث خط لوله نفت توسط شرکت ملی نفت ایران میشد. به وزیران و مقامات رده بالای نظامی دستور میداد و حتی رئیس اداره ضد جاسوسی ساواک هم در برخورد با او دچار تردید بود.
کد خبر: ۱۱۳۸۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۱۱
نگاهی به خاطرات کارگزاران پهلوی
تلاشهای رژیم پهلوی برای خرید تجهیزات نظامی از آمریکا و دریافت سهم نفتی بیشتر از شرکتهای انگلیسی با کارت امنیت تنگه هرمز و خلیج فارس از جمله مواردی است که حتی شاه را مجبور به موضعگیریهای سخت میکرد. در خاطرات ۸ تیرماه ۱۳۵۴ اسدالله علم، از زبان شاه آمده است: «برای امنیّت تنگه هرمز که یک قضیّه حیاتی و مماتی برای کشور است جنگ لازم باشد، میکنم.»
کد خبر: ۱۱۳۷۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۰۵
به روایت پرویز خسروانی
خاطره پرویز خسروانی درباره روایت حسین فردوست رفیق دیرین شاه از نقشه آمریکا برای تجزیه ایران از آن جهت حائز اهمیت است که نشان میدهد سالها پیش از پیروزی انقلاب اسلامی، ایالات متحده به فکر تجزیه ایران بود. خسروانی از شبی میگوید که فردوست کاغذی درآورد و با مدادش نقشه آمریکایی تجزیه ایران را ترسیم کرد.
کد خبر: ۱۱۳۴۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۲۶
اجباریشدن کلاه پهلوی و مقاومتهای اجتماعی
اجباریشدن کلاه پهلوی در دوره رضاشاه، بخشی از سیاست لباس متحدالشکل بود؛ سیاستی که با شعار تجدد و اتحاد ملی آغاز شد، اما در عمل به ابزاری برای کنترل اجتماعی، تضعیف هویتهای بومی و مذهبی و اعمال اقتدار دولت پهلوی تبدیل گردید.
کد خبر: ۱۱۳۰۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۴/۰۲
اسناد ساواک نشان میدهد که عید غدیر خم در سالهای پایانی رژیم پهلوی صرفاً یک مناسبت مذهبی نبود، بلکه به تدریج به یکی از مهمترین عرصههای تقابل میان جامعه مذهبی و حکومت تبدیل شد. از رصد دقیق دید و بازدیدهای علما و ثبت نام شرکتکنندگان در مجالس غدیر گرفته تا کنترل سخنرانیها، تعقیب توزیعکنندگان اعلامیهها و نگرانی از راهپیماییهای مردمی، مجموعه این اسناد تصویری روشن از هراس رژیم پهلوی نسبت به نفوذ اجتماعی روحانیت و ظرفیت بسیجکنندگی آیینهای مذهبی ارائه میدهد.
کد خبر: ۱۱۲۴۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۴
بهروایت اسناد
اسناد ارائهشده نمایانگر شبکه گسترده، پیچیده و چندلایه از سرمایهگذاریها، مالکیت سهام و داراییهای منقول و غیرمنقول خاندان پهلوی، بنیاد پهلوی و افراد وابسته به این شبکه اقتصادی در دوران پیش از انقلاب اسلامی ایران است.
کد خبر: ۱۱۲۳۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۱۶
بهروایت روزنامه اطلاعات
اسناد و گزارشهای خبری دهه پنجاه خورشیدی، از جمله سخنان استاندار وقت سیستان و بلوچستان در سال ۱۳۵۱ نشان میدهند که سیستان و بلوچستان در دوره پهلوی، در سایه غفلت مدیران پایتختنشین و نبود زیرساختهای اولیه جادهای، رفاهی و عمرانی، با محرومیتی مفرط و اوضاعی کاملاً نابسامان دستوپنجه نرم میکرده است.
کد خبر: ۱۱۲۱۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۶
بازخوانی روابط سرویس اطلاعاتی آلمان با ماشین جنایت پهلوی
بیستم اردیبهشت ۱۴۰۵، شهر رگنسبورگ آلمان شاهد تجمعی مشکوک با تیشرتهای سفید منقوش به نماد ساواک بود؛ تجمعی که اگرچه ظاهراً با فراخوان رضا پهلوی برگزار شد، اما دفتر او در پی موج گسترده محکومیتها، با سکوتی معنادار از پذیرش مسئولیت آن سرباز زد. سرسپردگی شدید اپوزیسیون پهلوی به سرویسهای اطلاعاتی و اینبار بازسازی دهشتناک ساواک در آلمان، بازخوانی روابط این سازمان را با سرویس اطلاعاتی این کشور ضرورت میدهد.
کد خبر: ۱۱۲۱۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۳/۰۴
بهروایت روزنامه میدلایستآی
گزارش روزنامه میدل ایست آی (Middle East Eye) واقعیتی نگرانکننده و بهشدت قابلمحکومیت را عیان میسازد. واقعیتی که در آن اختلافات سیاسی در میان بخشی از ایرانیان خارج از کشور به شکلی خطرناک از مرز گفتوگو عبور کرده و به خشونت، تهدید و ارعاب سازمانیافته رسیده است.
کد خبر: ۱۱۱۵۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۴
به بهانه درگذشت عبدالله موحد
عبدالله موحد دارنده ۶ مدال طلای کشتی آزاد المپیک و جهان بر اثر سکته قلبی در آمریکا در گذشت. او روایت قابل تاملی از رفتار ساواک به دلیل نبوسیدن دست شاه دارد.
کد خبر: ۱۱۱۵۲ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۲/۱۳
یک شاهزاده، مجموعهای از شبکهها و یک ایدئولوژی برتریجویانه:
در ماههای اخیر، رضا پهلوی، پسر آخرین شاه ایران، به طور فزایندهای به یک چهرهی رسانهای برجسته تبدیل شده است. اما در پشت اظهارات به ظاهر معتدل او، هوادارانش در حال پیشبردن یک خط مشی سیاسی رادیکال هستند در راستای اتحاد با راست افراطی، همراه با اظهارات آشکارا نژادپرستانه و هویتمحور، و همچنین با ارعاب و تهدید [دگراندیشان]. در فرانسه و در سطح بینالمللی، جنبش سلطنتطلب بر شبکههای اعمال نفوذ و حامیان بحثبرانگیزی متکی است. امری که سوالاتی را در مورد ماهیت واقعی پروژهی سیاسی ولیعهد برمیانگیزد.
کد خبر: ۱۱۱۲۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۳۱
روایت قاسم غنی از وابستگی عجیب شاه به آمریکا؛
قاسم غنی پزشک، ادیب و سیاستمدار دوره پهلوی در یادداشت ۱۰ بهمن ۱۳۲۸ خود پرده از وابستگی عمیق محمدرضا پهلوی به آمریکا برمیدارد تا جایی که شاه استقلال ملی ایران را در گرو حمایت نظامی آمریکا میبیند.
کد خبر: ۱۱۱۱۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۲۴
خاری در خارک | بهروایت اسناد
بازخوانی مکاتبات محرمانه میان نمایندگی زیتون و ریاست ساواک، از یک رسوایی امنیتی در رژیم پهلوی پرده برداشت. این اسناد فاش میکنند که این رژیم نه تنها حساسترین شریان اقتصادی کشور در جزیره خارک را تحت نظارت و نفوذ مأموران موساد قرار داده بود، بلکه با تحقیر بدنه امنیتی خود، مأمورانی را که طبق قانون اقدام به بازداشت اتباع مشکوک اسرائیلی کرده بودند، به دستور مستقیم ارتشبد نصیری مورد بازخواست قرار میداد.
کد خبر: ۱۱۱۰۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۱/۲۳
۶ اسفند؛ درگذشت ابوالحسن ابتهاج
دولت امینی با شعار مبارزه با فساد بر سر کار آمد. برای تثبیت این شعار، نیاز به پروندههایی بود که نشان دهد دولت در برخورد با «بزرگان» نیز تعارف ندارد. ابتهاج، رئیس پیشین سازمان برنامه و یکی از شاخصترین تکنوکراتهای عصر پهلوی، گزینهای نمادین بود. او سالها مدافع استقلال سازمان برنامه از مداخلات سیاسی و درباری بود و همین استقلالطلبی، پیشتر نیز برایش هزینهساز شده بود؛ بنابراین بازداشت او را نمیتوان صرفاً نتیجه یک اختلاف اداری یا تخلف مالی دانست؛ این اقدام در بستر تنش دیرینه میان مدیریت فنی و اراده سیاسی معنا پیدا میکند.
کد خبر: ۱۱۰۴۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۲/۰۶
بهروایت اسناد آمریکایی
در میان انبوه اسناد طبقهبندیشدهای که آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) پس از دههها اجازه انتشارشان را صادر کرد، پروندهای مفصل و تکاندهنده درباره ناآرامیهای دانشجویی در بسیاری از کشورها طی دهههای ۱۹۵۰ تا ۱۹۷۰ میلادی وجود دارد. این اسناد که در سال ۲۰۰۱ از طبقهبندی خارج و منتشر شدند، تصویری دقیق از فضای ناآرام دانشگاههای ایران در دوران اوج قدرت محمدرضا پهلوی به دست میدهد.
کد خبر: ۱۱۰۳۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۲/۰۶
بهروایت اسناد
نعمتالله نصیری، رئیس ساواک که روابط پنهان و گستردهای با موساد داشت، در ۲۶ بهمنماه ۱۳۵۷ به دستور دادگاه انقلاب و با صدور حکم خلخالی اعدام شد. با این حال، اسناد بهجایمانده از دوران ریاست وی بر ساواک نشان میدهد که در مهرماه ۱۳۵۴، رژیم پهلوی به قطعنامه محکومیت صهیونیسم در سازمان ملل پیوست؛ تصمیمی که اعتراض رئیس وقت موساد را در نامهای خطاب به نصیری برانگیخت.
کد خبر: ۱۱۰۰۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۲۶
نگاهی به زندگی، اقدامات و شخصیت رضا پهلوی؛
این پرونده با نگاهی تاریخی مبتنی بر اسناد و خاطرات به بررسی رفتار، اقدامات و کنشهای رضا پهلوی پیش و پس از انقلاب اسلامی میپردازد. از این رهگذر سیاستهای رژیم پهلوی برای مشروعیتسازی ولیعهد در سنین کودکی و نوجوانی، اقدامات رضا پهلوی پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ارتباط با نهادهای امنیتی و اطلاعاتی خارجی و همچنین شروع مجدد فعالیتهای او در سالیان اخیر مورد واکاوی قرار خواهد گرفت.
کد خبر: ۱۰۹۸۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۹
عبدالله گنجی در گفتگو با irdc.ir :
عبدالله گنجی گفت: ۴۷ سال از انقلاب گذشته اما همچنان همان نسلی که دهه ۶۰ مسئولیت داشتند، در راس هستند و با عباراتی چون «ایده ایران» برای نسل جوان کدسازی میکنند. بین جوان ما با اصحاب قدرت ارتباطی وجود ندارد. بزنگاههایی که باید با حاکمیت مماس بشوند، گفتگو و تعامل کنند اصلا وجود ندارد. موفقیت در آرمانهای انقلاب برای این نسل منوط به این هست که احساس کنند، مسئلهشان حل شده است.
کد خبر: ۱۰۹۷۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۸