مرکز اسناد انقلاب اسلامی

برچسب ها - رژیم پهلوی
انتشار برای نخستین بار؛ خاطراتی از حسین شاه‌حسینی
مادرم می‌گفت‌ یک روز در قم‌ ‌صبح‌ خیلی‌ زود من‌ آمدم‌ بروم‌ حمام‌ یك‌ پاسبانی‌ سوار بر اسب‌ بود همینطور كه‌ دید من‌ بقچه‌ام‌ است‌ و دید كه‌ دارم‌ می‌روم‌ طرف‌ حمام‌، تقریباً تاریك‌ و روشن‌ بود دوید از پشت‌ سر كه‌ چادر مرا از سرم‌ بكشد، من‌ نشستم‌ این‌ چادر را كشیدم‌ روی‌ سرم‌ و آمدم‌ جلو و پاسبان‌ كه‌ آمد جلو گفتم‌ تو را به‌ این‌ حضرت‌ معصومه‌ این‌ كار را نكن‌ حیای‌ من‌ از بین‌ می‌رود، گفت‌ فقط‌ یك‌ لگد به‌ پهلوی‌ من‌ زد و گفت‌ توی کوچه برو دیگر، توی‌ خیابان‌ نباش‌ و چادر را از سر من‌ نكشید ولی‌ لگد را زد به‌ من‌، سرش‌ را انداخت‌ و با اسبش‌ رفت‌
کد خبر: ۱۸۶۹   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۱۰/۰۵

انقلاب اسلامی در شیراز
آیت‌الله دستغیب از اوایل تابستان سلسله سخنرانی‌هایی در مسجد جامع شیراز در مخالفت با برگزاری جشن هنر آغاز كرد. اولین سخنرانی وی در شب جمعه اول تیرماه 1357 بود. در 12 تیرماه آیت‌الله دستغیب در هنگام ایراد سخنرانی، به شدت رژیم پهلوی را مورد حمله قرار داده و اعلام کردكه امسال مردم از برگزاری جشن هنر در شیراز به هر نحو ممكن جلوگیری خواهند کرد. در همین راستا به منظور مقابله با برگزاری جشن هنر شیراز، تشكیلاتی تحت عنوان "اتحادیه روحانیون شیراز" به وجود آمد. در نهایت مبارزات مردم شیراز با محوریت علما و در راس آنها آیت‌الله دستغیب، سرانجام رژیم پهلوی را به تسلیم در برابر خواسته‌های مخالفان وادار کرد. لذا سازمان جشن و هنر اعلام كرد جشن هنر شیراز و دومین جشن فرهنگ مردم اصفهان امسال برگزار نخواهد شد.
کد خبر: ۱۸۰۵   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۲۰

مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر کرد
در سندی از ساواک آمده است: « محترماً به استحضار می‌رساند: در جریان برگزاری کنفرانس سه‌جانبه اخیر، سرویس اسرائیل پیشنهادی مبنی بر یک همکاری دوجانبه بین سرویس‌های ایران و اسرائیل علیه فلسطینی‌ها ارائه نمود که با کسب اجازه از تیمسار ریاست معظم ساواک در جلسه‌ای با شرکت نمایندگان سرویس اسرائیل و مدیرکل اداره هشتم و معاون اداره کل سوم و همراهان آن‌ها مورد بحث و بررسی قرار گرفت.»
کد خبر: ۱۷۹۷   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۲۷

انقلاب اسلامی در بیرجند
آیت‌الله گلپایگانی:«به نحوی که اطلاع دارید در نوع شهرستان‌ها حوادثی رخ داده و تکرار می‌شود و بارها به مسئولین تذکر داده و اعلام نموده و باز هم اعلام می‌نمایم که این قبیل حوادث موجب شدت خشم و غضب الهی و تنفر و انزجار و نارضایتی ملت و جامعه روحانیت است و به شدت محکوم است. امید است با توجه و عنایت حضرت بقیة‌الله ارواحنا فداه تحمل این صدمات موجب ترفیع و تقویت معنویات شود مراتب تسلیت و همدردی اینجانب را به مصدومین و بازماندگان مقتولین ابلاغ فرمایید. نصرت اسلام و مسلمین و رفع شر دشمنان دین را از خداوند متعال مسالت دارم.»
کد خبر: ۱۷۸۷   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۱۸

در سندی به جا مانده از لشگر دو زرهی در تاریخ 25 آذر 1332 با قید " خیلی فوری " آمده است:در اثر جدیت و فعالیتی که از افسران و درجه‌داران و سربازان دسته جانباز در مأموریت دانشگاه تهران در روز شنبه شانزده ماه جاری مشاهده گردید. گروهبانان مربوطه کلیه به دریافت پاداش نقدی مفتخر و ضمناً از تاریخ 16 / 9 / 1332 سه نفر از درجه‌داران مزبور به درجه گروهبان دومی و چهار نفر از سربازان نیز به درجه سرجوخگی مفتخر می‌شوند. فرماندهان مراتب را به کلیه افسران و درجه‌داران و سربازان ابواب جمعی گوشزد و تذکر دهند، همواره خدمات و جدیت و فعالیت افسران و درجه‌دارن و سربازان منظور نظر بوده و به موقع تشویق خواهند شد.
کد خبر: ۱۷۶۴   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۱۹

در 4 آذر ماه 1355 سازمان عفو بین‌الملل گزارشی را از نقض گسترده حقوق بشر توسط رژیم پهلوی منتشر کرد که متهم اصلی در آن گزارش محمدرضا پهلوی و دستگاه سرکوبگر آن یعنی ساواک عنوان شده است. به فاصله چند روز از انتشار این گزارش و پوشش آن توسط نشریات و جراید جهان ؛ خبرگزاری پارس از نیویورک در گزارشی محرمانه این خبر را مخابره می‌کند که در آن به تعداد زندانیان سیاسی و انواع شکنجه‌های منجر به مرگ توسط ساواک اشاره می‌کند.
کد خبر: ۱۷۰۳   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۰۴

مروی بر وقایع زلزله طبس در سال 1357
بعد از زلزله 25 شهریور 1357 در طبس، درحالی که محمدرضا پهلوی به همراه خانواده سلطنتی برای خوشگذرانی به کیش رفته بود، روحانیون، طلاب و مبارزین مرتبط با نهضت امام خمینی برای تامین مایحتاج زلزله‌زدگان و حل مشکلات آنان تلاش می‌کردند. گزارشگر ضداطلاعات ارتش گزارش داد: [زلزله‌زدگان] دعاگوی امام خمینی هستند نه دولت. براساس گزارش دیگری از شهربانی در 30 شهریور، استاندار خراسان طی تماسی تلفنی با تهران، دستور می‌گیرد به نیروهایی که از سوی شیروخورشید به منطقه اعزام شده بودند تاکید کند تا به منظور بهره‌برداری تبلیغاتی "از فعالیت‌های خود فیلمبرداری" کنند. اما همین گزارش، به بی‌نتیجه بودن اینگونه تبلیغات اشاره می‌کند و در انتهای گزارش، "جهت اطلاع" می‌نویسد: «افکار مردم نسبت به روحانیون بهتر از دستگاه‌های دولتی است.»
کد خبر: ۱۶۵۴   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۹/۰۱

توئیتر مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر کرد
در این سند گزارشگر ساواک درباره جلسه داریوش همایون و مئیر عزری می‌نویسد: « آقای مئیر عزری معاون نمایندگی اسرائیل در تهران اظهار داشته است که داریوش همایون از او خواسته است که در روزنامه در شرف تأسیس آیندگان تا حدود دو میلیون تومان سرمایه‌گذاری نمایند. او ضمناً گفته است در صورتی که این سرمایه‌گذاری عملی شود تعهد می‌نماید که برای همیشه مطالب روزنامه را علیه اعراب و به نفع اسرائیل تنظیم نماید.
کد خبر: ۱۶۲۶   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۲۳

انقلاب اسلامی در زنجان
استان زنجان هم همراه با سایر استان‌های کشور در مقابل رژیم پهلوی ایستاد. با آغاز مهر سال 57 اعتصابات و تظاهرات گسترده‌ای علیه رژیم پهلوی شکل گرفت. در کتاب انقلاب اسلامی در زنجان که توسط مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر شده است، درباره حضور قشرهای مختلف مردم زنجان در مبارزات علیه رژیم پهلوی مطالبی زیادی آمده است.
کد خبر: ۱۵۱۱   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۷/۲۱

ویژه‌نامه "آئینه روح‌الله"
حیات سیاسی آیت‌الله مصطفی خمینی از زوایای مختلفی قابل فصل‌بندی است که دو منظر سطوح مبارزه و نیز تقسیم‌بندی تاریخی-مکانی موضوع نوشتار حاضر است. از منظر نخست سه سطح را به دشواری می‌توان تفکیک کرد که در آن، مصطفی خمینی به مثابه یک انقلابی پویا، مدیر میانی انقلاب و بازوی اجرایی امام خمینی و نیز استراتژیست نهضت نقش‌آفرین است. منظر دوم، مقاطع آغاز تا 15 خرداد 42، 15 خرداد تا تبعید به ترکیه، ترکیه و نهایتا مقطع دوازده ساله­ نجف را شامل می‌شود. از منظر تمام نظریه‌پردازان انقلاب رهبری، یکی از ارکان سه یا چهارگانه هر انقلاب است. نقش استراتژیک آیت‌الله مصطفی خمینی در این بخش به خوبی هویداست. با نگاهی موسع به کلمه "رهبری" ایشان را می‌توان یکی از راهبران نهضت پس از امام دانست.
کد خبر: ۱۴۹۶   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۰۱

ویژه‌نامه "آئینه روح‌الله " / برشی از خاطرات شهید محلاتی
یادم هست که اوراقی پیش ایشان بود، تلگرافاتی پیش ایشان بود همه را به من نشان داد که در ارتباط با خارج کشور و گروه‌هایی که فعالیت می‌کردند بود. معلوم شد که تمام برنامه‌های خارج از کشور زیر نظر ایشان بود، در عین حال که درس می‌گفت، درس می‌خواند، یک بازوی قوی برای امام در مبارزه بود. بینش بسیار خوبی داشت و همان خطی که امام در مبارزه با شاه و مبارزه با استبداد و استعمار آمریکا داشت آقا مصطفی هم با شدت آن خط را داشت.
کد خبر: ۱۴۸۳   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۸/۰۲

آیت‌الله مهدوی کنی در سال 1353 و به دنبال سخنرانی در مسجد جلیلی توسط کلانتری هفت واقع در تخت جمشید (خیابان طالقانی فعلی) دستگیر و به بوکان تبعید شد.
کد خبر: ۱۴۸۲   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۷/۲۹

انقلاب اسلامی در چهارمحال و بختیاری
در سال 57 رژیم پهلوی در سراشیبی سقوط قرار گرفت و آخرین ضربه‌ها به پیکر آن توسط مردم به رهبری امام خمینی(ره) در ماه محرم وارد آمد.تظاهرات تاسوعا و عاشورای 1357 در 19 و 20 آذر ماه و نیز تظاهرات اربعین آن سال، نوید بخش فجر انقلاب اسلامی و طلوع نظام سیاسی جدید در ایران مبتنی بر اسلام بود.
کد خبر: ۱۴۶۱   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۷/۰۹

انقلاب اسلامی در مشهد
وجود حرم مطهر امام رضا (ع) و حضور مراجع و روحانیان مبارز و بیدار در استان خراسان موجب شده بود که تحولات و رخدادهای ماه ۵۷ در این استان از شکوه و گستردگی خاصی برخوردار باشد. در این ماه، حرم مطهر امام رضا(ع)، مدرسه نواب، بیوت مراجع و دانشگاه فردوسی از کانون‌های عمده تظاهرات مردم در شهر مشهد بودند.
کد خبر: ۱۴۵۱   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۷/۰۵

بازجوهای ساواک معمولا با استفاده از شلاق و چوب و کتک از متهمان اعتراف می‌گرفتند. زمانی که ساواک تاسیس شد قرار نبود روش‌های خشونت‌آمیزی که فرمانداری نظامی تهران پیش از این برای اعتراف‌گیری از متهمان استفاده می‌کرد، محوریت کار قرار بگیرد اما با ظهور بازجوهایی که توسط «سیا» دوره دیده بودند، این شیوه‌ها همچنان در ساواک تداوم یافت.
کد خبر: ۱۴۱۶   تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۱۱/۱۲

انقلاب اسلامی در بیرجند
آیت‌الله خامنه‌ای، پس از انجام مأموریت خود در رساندن پیام امام به علما و مراجع مشهد، روز دوم محرم برای تبلیغ به شهر بیرجند رفتند، و در مدرسه‌ای که طلاب علوم دینی مستقر شدند. ایشان پس از سخنرانی‌های بسیار مهم و روشنگرانه خود در آن شهر، بازداشت شدند و به شهربانی مشهد انتقال یافتند. علی‌رغم هشداری که به شهربانی‌های سراسر کشور داده شده بود، اما آیت‌الله خامنه‌ای توانستند در ایام محرم، در خانه‌ها، مسجد، تکایا و حسینیه‌های بیرجند برای مردم سخنرانی کنند. ایشان تصمیم داشتند. طبق سفارش امام خمینی، در ایام محرم، حادثه فیضیه را روی منبر باز گویند. نوبت منبر ایشان، شاید مهمترین منبر در مسجد شهر و مسجد مصلی بود.
کد خبر: ۱۴۱۳   تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۶/۰۲

اولین تظاهرات عاشورایی علیه رژیم خودکامه پهلوی، در قالب دسته عزاداری و بطور منظم تحت تدابیر شدید امنیتی در حالی برگزار شد که جمعیت سه هزار نفری در این تظاهرات شرکت کرده بودند و این حرکت تا جلوی کاخ مرمر هم ادامه یافت. هیئات عزاداری همچنین با اشعار سیاسی و منبرهای افشاگرانه، به مبارزه با رژیم طاغوت مبادرت کردند.
کد خبر: ۱۳۴۱   تاریخ انتشار : ۱۴۰۱/۰۵/۲۳

محرم، نقطه عطف مبارزات نهضت اسلامی است. در سال 1342 نهضت اسلامی از عزاداری‌ها، تظاهرات و سخنرانی‌های ماه محرم آغاز شد؛ راهپیمایی عظیم مردم تهران در روز عاشورا از مسجد حاج ابوالفتح، سخنرانی آیت‌الله فلسفی در همان روز، سخنرانی تاریخی امام خمینی در فیضیه و متعاقب آن قیام 15 خرداد 1342 نقطه آغاز نهضت اسلامی بود. این حرکت تا سال 1357 همچنان ادامه یافت و محرم به عنوان ماه پیروزی خون بر شمشیر، سرحلقه مبارزات مردم ایران با رژیم پهلوی بود. بر همین اساس بدیهی بود که رژیم پهلوی نیز به دنبال محدود کردن مردم، علما، مراجع، سخنرانان و خطاب در این ماه باشد. آنها در این مسیر از تمامی امکانات امنیتی استفاده می کردند.
کد خبر: ۱۳۱۲   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۷/۰۱

16 شهریور 57
کد خبر: ۱۲۱۹   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۶/۱۶

با اعلام روحانیون، روز 16 شهریور 1357 عزای عمومی اعلام شد؛ جامعه‌‌ اصناف‌ هم با صدور اطلاعيه‌اي‌ اعلام‌ كرد: «به‌ منظور بيان‌ عدم‌ اعتماد ملي‌ به‌ دولت‌ كنوني‌... و به‌ پشتيباني‌ از تصميم‌ روحانيون‌ و علماي‌ آگاه‌ تهران‌، پنجشنبه‌ 16 شهريور را روز تعطيل‌ و عزاي‌ عمومي‌ اعلام‌ مي‌كنيم‌»؛ با فرا رسيدن‌ سحرگاه‌ روز 16 شهريور سيل‌ جمعيت‌ به خیابان‌ها آمدند و تهران‌ يكپارچه‌ تعطيل‌ بود و مردم برای تظاهرات‌ به خیابان‌ها آمده بودند. علاوه بر این٬ بنا بر گزارش روزنامه کیهان، در روز 16 شهریور 57 شهرهاي‌ قم‌، آمل‌، كرج‌، گرگان‌، اهواز، كازرون‌، شهرري‌، قزوين‌، زنجان‌، همدان‌، خرم‌آباد، كاشان‌، شيراز، كرمان‌، مشهد، تبريز، اصفهان‌، اردبيل‌، مهاباد، بهبهان‌، خمين‌، شاهرود، اراك‌ و دزفول‌ با تظاهرات‌، راهپيمايي‌ و تعطيل‌ عمومي‌ به‌ نداي‌ جامعه‌‌ روحانيت‌ تهران‌ پاسخ‌ مثبت‌ دادند. بدین ترتیب، در روز 16 شهریور 57 مردم ایران در سراسر کشور دست به مبارزه زدند و مقدمات راهپیمایی عظیم روز جمعه 17 شهریور را فراهم کردند و یک صدا برای مبارزه با رژیم پهلوی به میدان آمدند و از آن روز می‌توان گفت نهضت اسلامی فاز جدیدی از مبارزه را با رژیم پهلوی آغاز کرد.
کد خبر: ۱۲۱۷   تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۶/۱۶